Von der Leyen stelt teleur: lidstaten zelf aan zet bij hoge energieprijzen

In dit artikel:

De Europese Commissie legt de verantwoordelijkheid voor ingrijpen tegen de sterk gestegen energieprijzen vooral bij de lidstaten en trekt zich terug van grote EU-crisismaatregelen. Vorige week zei voorzitter Ursula von der Leyen nog dat er werd gekeken naar “subsidies of een prijsplafond voor gas” en stelde zij dat “huishoudens en bedrijven … onder druk staan”, maar in een brief aan premier Rob Jetten en andere regeringsleiders wijst Brussel nu op nationale opties.

De Commissie belooft wel sneller flexibel te zijn bij staatssteunregels en staat lidstaten toe zelf prijsplafonds in te voeren, mits die maatregelen tijdelijk zijn en door Brussel worden getoetst. Terugkijkend op 2022: destijds werd een gasprijsplafond vastgesteld dat praktisch nooit geactiveerd is omdat het niveau te hoog lag. Ook loopt in meerdere landen een debat over de kosten van de EU-klimaatheffing voor olie- en gascentrales; von der Leyen wil het klimaatstelsel niet aantasten, maar kondigt een versterkte “schokdemper” aan om de prijzen op korte termijn te dempen. Daarnaast kunnen lidstaten nationaal energiebelastingen verlagen.

De brief bereikte regeringsleiders net na afloop van een bijeenkomst van EU-energieministers. Tegelijk is er politieke discussie over het inkopen van Russische energie na een eventueel vredesakkoord; Eurocommissaris Dan Jorgensen stelt stellig: “De EU zal geen molecule Russische energie meer invoeren.”