Voetbalhelden ingelijst: hoe de handel in gesigneerde voetbalshirts steeds lucratiever wordt (ook voor de topspelers)
In dit artikel:
Sjaak Swart bood deze zomer aan om Wout Weghorst te laten signeren, maar handelaar in bijzondere voetbalshirts Robert Zwaanswijk aarzelde vanwege de transfergeruchten rond de spits. Zwaanswijk, begonnen tijdens de coronaperiode als hobby met een webshop en inmiddels eigenaar van Kick and Rush Shop, koopt shirts in en organiseert signeersessies buiten transferperiodes. Hij huurt soms spelers in om tientallen tot honderden exemplaren te laten ondertekenen; bij twijfel over een transfer durft hij dat niet aan omdat gekochte voorraden anders waardeloos kunnen worden voor fans.
Zwaanswijk werkt vanuit het Westland met een collectie van duizenden shirts, een klein team (waaronder zijn zonen) en verkoopt internationaal. Hij is een voorbeeld van een bredere trend: sportmemorabilia — vooral gesigneerde voetbaltoppershirts, schoenen en foto’s — worden steeds vaker als verzamelobject en wandkunst gezien. In de Verenigde Staten bestaat die markt al langer; Europa en Azië maken nu snel een inhaalslag.
De Hand van Maradona, de oudste Nederlandse webwinkel voor gesigneerde sportmemorabilia, is partner van het Britse Icons, dat op grote schaal signeersessies met wereldsterren organiseert. Video’s van lopende-bandachtige signeersessies met Messi, Cristiano Ronaldo en anderen tonen hoe spelers in korte tijd grote aantallen replica-items ondertekenen. Dat vertaalt zich in hoge prijzen: een ingelijst gesigneerd Argentiniëshirt van Messi staat bijvoorbeeld rond €1.737, een gepersonaliseerde krabbel kost duizenden euro’s. De vergoeding voor topspelers bij zulke events is in tien jaar tijd van tienduizenden naar soms tonnen gegroeid.
Er is onderscheid tussen gesigneerde replica’s en daadwerkelijk in-wedstrijd gedragen materiaal. Voor echt gedragen shirts of schoenen — met zweet- of bloedsporen en een gedocumenteerde provenance — zijn veilinghuizen als Sotheby’s en Christie’s het domein; zulke stukken brengen miljoenen op. Voorbeelden: een shirt dat Steve Hodge in 1986 ruilde met Maradona leverde via Sotheby’s £7,1 miljoen op; Messi-shirts uit het WK 2022 gingen voor in totaal miljoenen dollars onder de hamer.
De groeiende geldstroom trekt ook malafide aanbieders aan. Nep-handtekeningen, namaakshirts en valse echtheidscertificaten komen voor; er bestaan gespecialiseerde bedrijven (zoals Beckett en PSA) die handtekeningen authentiseren tegen betaling. Verkopers als De Hand van Maradona controleren echtheid voor klanten.
Wie verzamelt? Volgens betrokkenen zijn het voornamelijk mannen, vaak nostalgische of liefhebbende fans. Bijzondere interesse is er voor oude of zeldzame shirts: vintage Premier League-tricots gaan goed in Azië, sommige Friese of verdwenen-clubs-shirts zijn waardevol, en specifieke jaargangen (bijv. Ajax 1987/88 met TDK) vinden gretig aftrek. Ook controversiële of beruchte items (zoals een kortstondig verbannen Fiorentina-uitshirt met swastika-achtige patronen) wekken vraag. Sommige hedendaagse spelers met juridische problemen leveren eveneens belangstelling op, hoewel signeersessies dan onwaarschijnlijk zijn.
Collectoren zoals Henk Jansen beperken zich aan persoonlijke regels — hij spaart alleen nummer 10’s — en ervaren de gesigneerde shirts vooral als tastbare verbinding met voetbalhelden. Voor veel verzamelaars gaat het om bewondering en nostalgie, soms versterkt door de emotionele waarde in huis, niet alleen door financiële waardestijging.
Kortom: de markt voor voetbalmemorabilia in Nederland is volwassen geworden, met professionele ketens, grote commerciële spelers en serieuze kopers, maar ook risico’s door namaak en verschillen tussen massaal gesigneerde replica’s en zeldzame match-worn stukken die via veilinghuizen miljardenbedragen kunnen halen. Een correctie in het oorspronkelijke artikel vermeldt dat Maradona als middenvelder speelde.