Visjes kijken? Wie naar het nieuwe aquarium in Artis gaat, komt van een koude klimaatkermis thuis

In dit artikel:

Ik bezocht het onlangs vernieuwde Artis-aquarium in Amsterdam. De bassins zijn aangepast aan hedendaagse eisen en de vissen zwommen er zichtbaar comfortabel bij; zelfs de roggen leken alsof ze glimlachten. De sidderalen ontbraken echter — waarschijnlijk te kostbaar om in de renovatie mee te nemen. De gedetailleerde impressie van een Amsterdamse gracht is gebleven, maar gemoderniseerd: de oude Opel en fiets zijn vervangen door een Birò en een fatbike, en een opgezette meeuw pronkt op een paaltje.

Tegelijkertijd trof ik in een vitrine een andere meeuw aan, ondersteboven en met een gat in zijn buik: zijn maaginhoud bestond uit stukjes plastic. Een jong meisje vroeg angstig wat er met de vogel was, waarop de moeder uitlegde dat plastic in het water vogels ziek maakt; het kind ontkende dat zij ooit plastic weggooit. Daarna belandden ze bij een interactief rad dat bezoekkeuzes over voeding koppelde aan klimaat- en dierenwelzijnsargumenten, en bij andere opstellingen over opwarming, waterverspilling (bijvoorbeeld het waterverbruik van amandelen) en microplastics in de Rijn.

Het bezoek veranderde zo van een ontspannen viskijk-excursie in een opeenstapeling van milieueducatie en bezorgdmakende beelden. De schrijver erkent waarom Artis dit doet — dierentuinen moeten educatie en natuurbehoud benadrukken om hun bestaan te legitimeren — maar verliet het aquarium toch neerslachtig. Als tegenwicht blijft de gedachte aan de vriendelijke olifanten.

Kortom: een knappe, moderne presentatie vol goede bedoelingen, maar met een confronterende nadruk op vervuiling, klimaat en morele keuzes die sommige bezoekers ontregelen.