Veroordeling mediamagnaat Jimmy Lai „doodsklok voor vrije pers in Hongkong"
In dit artikel:
Jimmy Lai (78), oprichter van de pro‑democratische krant Apple Daily, is in Hongkong door een rechtbank veroordeeld tot twintig jaar gevangenisstraf — gezien zijn leeftijd feitelijk een levenslange straf. De uitspraak, de zwaarste tot nu toe onder China’s nationale veiligheidswet die sinds 2020 wordt gebruikt om dissidenten, politici en journalisten aan te pakken, trof ook zes oud‑medewerkers van Apple Daily en twee activisten met straffen tot ongeveer tien jaar.
De zaak draaide om publicaties van Apple Daily die volgens het parket een onjuist beeld van China verspreidden en, in de zwaarste aanklacht, oproepen tot sancties vanuit de VS. Een belangrijk twistpunt in het proces was of sommige handelingen plaatsvonden vóór of na de inwerkingtreding van de nationale veiligheidswet; Lai stelde dat hij onmiddellijk stopte toen die wet van kracht werd. De rechter oordeelde desalniettemin dat Lai na 2020 op onrechtmatige wijze kritiek op de autoriteiten bleef uiten. Apple Daily werd in 2021 gedwongen te sluiten wegens overtreding van die wet.
Lai, die ook de Britse nationaliteit bezit, was al in 2022 veroordeeld voor huurfraude en deelname aan illegale bijeenkomsten (een straf van vijf jaar en negen maanden). Zijn familie meldt zorgen over zijn gezondheid — hij heeft onder meer hartkloppingen, hoge bloeddruk en diabetes — maar de rechtbank zag geen reden tot strafvermindering. Lai heeft het recht om in hoger beroep te gaan; zijn advocaat heeft nog geen beslissing over een eventuele beroepsprocedure aangekondigd.
De veroordeling versterkt internationale zorgen over de afnemende pers‑ en meningsvrijheid in Hongkong, dat bij de overdracht in 1997 garanties kreeg die volgens critici nu worden uitgehold. Buitenlandse regeringen en mensenrechtenorganisaties hebben scherp gereageerd; Londen breidde onder meer een visumprogramma uit om Hongkongers op te vangen. Peking verdedigt de uitspraak als een binnenlandse rechtszaak tegen staatsondermijning en roept op tot respect voor Hongkongs rechtssysteem.