Verkiezingen Servië: studenten dagen Vučić uit bij stembus

In dit artikel:

Serviërs kiezen zondag een nieuw parlement in een verkiezing die geldt als de spannendste in jaren. De regerende Servische Progressieve Partij (SNS) van Aleksandar Vučić neemt het op tegen een lijst die door de protesterende studentenbeweging is samengesteld. De stembureaus zijn open van 7.00 tot 20.00 uur. Ruim 6,45 miljoen mensen mogen stemmen op 18 lijsten, die strijden om 250 zetels. Bij een opkomst van bijna 20 procent om 10.00 uur lag de deelname ongeveer twee keer zo hoog als op hetzelfde moment bij de verkiezingen van 2022 en 2023.

Vučić leidt de SNS-lijst als kandidaat voor het premierschap, nadat hij dit najaar voortijdig aftrad als president. De studentenlijst wordt aangevoerd door cardioloog Ilija Srdanović; zelf staan er geen studenten op de kandidatenlijst. Een peiling van Ipsos gaf de SNS 47 procent en de studenten 40 procent, hoewel beide kampen beweren voor te liggen.

De verkiezingen zijn vervroegd na een protestgolf die ontstond door de instorting van een overkapping bij het station van Novi Sad op 1 november 2024. Daarbij kwamen zestien mensen om. De daaropvolgende demonstraties, universiteitsbezettingen en blokkades zetten de regering onder druk. Het parlement werd daarom op 9 september ontbonden, hoewel de verkiezingen pas voor eind 2027 gepland stonden.

Waarnemersorganisatie CRTA registreerde tijdens de campagne 116 gevallen van geweld of bedreiging en vermoedens van manipulatie, waaronder vervalste handtekeningen en het gebruik van overheidsmiddelen. Ook zou 77 procent van de politieke zendtijd op nationale televisie naar regeringspartijen zijn gegaan. De SNS ontkent dit; volgens de kiescommissie waren er op de ochtend van de stemming geen grote onregelmatigheden. Servië kent geen exitpolls. Eerste prognoses worden vanaf 21.30 uur verwacht, terwijl de officiële uitslag waarschijnlijk maandag volgt.