Verkiezingen in Bosnië met historisch lage opkomst bevestigen verdeeldheid in het land

In dit artikel:

De verkiezingen in Bosnië en Herzegovina hebben nauwelijks verandering gebracht. Nationalistische partijen blijven dominant bij de drie bevolkingsgroepen: Bosniakken, Bosnische Serviërs en Bosnische Kroaten. Alleen de gekozen Bosniakse vertegenwoordiger in het driekoppige presidentschap pleit duidelijk voor meer eenheid. Omdat de nationalistische partijen waarschijnlijk nodig zijn voor een parlementaire meerderheid, blijven politieke samenwerking en hervormingen moeilijk.

De uitslag moet worden bekeken op verschillende niveaus: het nationale parlement, het gezamenlijke presidentschap, de parlementen en presidenten van de twee entiteiten en het regionale bestuur. Die ingewikkelde staatsstructuur stamt uit het akkoord van Dayton, dat na de oorlog van 1992 tot 1995 Bosnië opsplitste in de Servische Republiek (Republika Srpska) en de Federatie van Bosnië en Herzegovina.

De partij van Milorad Dodik bleef volgens de voorlopige resultaten de sterkste in Republika Srpska. Ze won onder meer het Servische zetel in het presidentschap, het presidentschap van de entiteit en een parlementaire meerderheid. Dodik mag zelf zes jaar niet aan verkiezingen deelnemen nadat hij als president het gezag van de internationale Hoge Vertegenwoordiger negeerde, maar leidde wel de campagne. Hij streeft naar afscheiding van Republika Srpska, wat strijdig is met de grondwet, en wordt gesteund door de Russische president Vladimir Poetin.

De opkomst was historisch laag: slechts ongeveer 42 procent van de 3,4 miljoen stemgerechtigden bracht een stem uit. Volgens correspondent Marjolein Koster wijst dat op een brede afkeer van de politiek en het gevoel dat verkiezingen niets veranderen. De nationalisten konden daardoor vooral rekenen op trouwe, goed gemobiliseerde aanhangers. De verdeeldheid bemoeilijkt ook de toenadering tot de Europese Unie. Bosnië is sinds 2022 kandidaat-lid, maar de toetredingsgesprekken zijn nog niet begonnen omdat onder meer anticorruptiewetgeving ontbreekt.