Verkeerde dieren vast op lijmplanken: 'Mensen zijn zich van geen kwaad bewust'
In dit artikel:
In Hilversum en Wijk bij Duurstede troffen vrijwilligers van Egelopvang Midden-Nederland dit weekend twee egels aan die vastzaten op lijmplanken; één dier, genoemd Pritt, raakte zo ernstig gewond dat hij tijdens de worsteling zijn eigen huid beschadigde. Vrijwilligers moesten met een tandenborstel en olijfolie de dieren lossnijden en verzorgen. Egelopvang-medewerker Susanne van Wijk geeft aan dat veel mensen niet doorhebben welke levensgevaarlijke effecten deze planken hebben.
Lijmplanken — houten platen besmeerd met kleverige middelen en lokstof, vaak gebruikt tegen muizen en ratten — veroorzaken volgens de opvang en de Dierenbescherming veel dierenleed. Slachtoffers zijn vooral kleine knaagdieren, egels, vogels en kikkers; wie loskomt loopt vaak ernstige verwondingen op, zoals ontwrichte knieën of gebroken poten. Omdat vondsten vaak niet gemeld worden of dieren worden weggegooid, ontbreken betrouwbare cijfers over de omvang van het probleem.
Juridisch staat het gebruik van lijmplanken onder druk: in theorie kan particulier gebruik een overtreding van de dierenwelzijnswet zijn; alleen bedrijven mogen ze onder strikte voorwaarden inzetten. Toch blijven deze producten online makkelijk verkrijgbaar en gebruiken boeren ze soms bij muizenplagen.
De Dierenbescherming benadrukt dat bestrijding diervriendelijker kan: preventie is cruciaal — verpakkingen dicht, geen kruimels laten liggen, minder voeren van vogels en beter afvalbeheer op straat beperken voedselbronnen voor ongedierte. Sinds 2023 is gebruik van rattengif voor consumenten verboden; binnenshuis is alleen bestrijding met alfachloralose toegestaan. Kritiek blijft dat veel maatregelen niet genoeg effect hebben en dat steden zoals Amsterdam op gemeentelijk niveau vuilnis en zwerfafval moeten aanpakken.
Of de regels rond lijmplanken strenger zullen worden gehandhaafd is onzeker; politieke signalen wijzen deels naar meer ruimte voor hardere bestrijding, onder druk van landbouwbelangen. Van de twee reddingsgevallen herstelt één egel goed; Pritt heeft een zware wond maar eet, waardoor zijn vooruitzichten voorzichtig hoopvol zijn.