Van den Brink en Letschert laten jonge nieuwkomers vallen: een vijfde stond vijf jaar lang op geen enkele school ingeschreven

In dit artikel:

Ongeveer een vijfde van 15.107 jonge nieuwkomers die tussen 2014 en 2020 op 16- of 17-jarige leeftijd in Nederland kwamen wonen, stond volgens de Onderwijsinspectie gedurende vijf jaar in geen enkel schooljaar ingeschreven. Van de jongeren die wel onderwijs volgden, behaalde 45 procent binnen vijf jaar een mbo-diploma; meer dan de helft behaalde in die periode geen diploma.

De inspectie wijst vooral op de vele verhuizingen binnen het opvangsysteem. Jongeren worden regelmatig van locatie gewisseld, soms zonder dat scholen daarvan op de hoogte worden gebracht. Daardoor raken zij hun onderwijsplek kwijt of missen zij veel onderwijstijd. Bij ongeveer 6.900 van de 17.000 asielkinderen zou sprake zijn van verblijf in noodopvang, waar verhuizingen relatief vaak voorkomen.

Daarnaast is onduidelijk welke instantie verantwoordelijk is voor de schoolgang. Scholen, gemeenten, het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) en voogdijinstelling Nidos blijken volgens het rapport onvoldoende samen te werken en weten niet altijd wie de regie heeft. Voor sommige jongeren vormt ook het ontbreken van een reiskostenvergoeding een drempel: zij kunnen de reis naar school niet betalen.

De inspectie benadrukt dat zij en anderen al eerder op deze problemen wezen, maar weinig verbetering zien. Zij vraagt het ministerie van Justitie om verhuizingen en het gebruik van crisis- en noodopvang te beperken. Het ministerie van Onderwijs moet volgens de inspectie bovendien de bekostiging aanpassen. Scholen krijgen nu geld per nieuwkomer, waardoor hun budget sterk wisselt en het moeilijker is personeel vast aan te nemen.

Volgens de inspectie vergroot langdurig schoolverzuim het risico dat jongeren zonder opleiding of werk komen te zitten en mogelijk in de criminaliteit belanden. Een reactie van de betrokken ministers was bij publicatie van het rapport nog niet bekend. Hoewel de cijfers tot 2020 lopen, stelt de inspectie dat de achterliggende problemen nog altijd bestaan.