Uitbreiding van het stroomnet versnelt, maar de wachtlijst groeit nóg sneller

In dit artikel:

Het elektriciteitsnet in Nederland is vorig jaar flink uitgebreid, maar de wachtrij voor nieuwe aansluitingen groeit nog sneller, blijkt uit het recente rapport van het Landelijke Actieplan Netcongestie. Netbeheerders realiseerden 2.183 nieuwe transformatorhuisjes, duizenden kilometers kabel en 36 middenspanningsstations, waarmee de verzwaring sneller ging dan in 2024.

Tegelijk nam het aantal bedrijven dat op een aansluiting wacht sterk toe: ruim 15.000 ondernemingen staan in de rij, en meer dan 8.000 wachten specifiek op aansluiting om stroom terug te leveren van zonneparken of -daken. Han Slootweg van netbeheerder Enexis zegt over deze situatie: "Dat weegt ons echt zwaar." Slechts ongeveer 5% van de wachtenden kon in 2025 worden geholpen, vaak doordat andere bedrijven tijdelijke flexibiliteit beloofden in hun verbruik waardoor er ruimte ontstond.

Ook particulieren merken de knelpunten: wie nu zijn aansluiting wil aanpassen — bijvoorbeeld voor een laadpaal — wacht gemiddeld 21 weken. Per 1 juli verandert de toewijzingsregels: aanvragers met maatschappelijke prioriteit (denk aan defensie, scholen) krijgen voorrang. Woningbouwprojecten blijven op de prioriteitenlijst, maar moeten in het nieuwe systeem via de wachtlijst; de vier grootste steden vrezen dat dat de bouw kan vertragen.

Structurele oplossing is uitbreiding van het net, maar dat kost jaren door schaarse ruimte, vergunningen en personeel. Op korte termijn leggen netbeheerders daarom de nadruk op slimmer gebruik van het bestaande netwerk: het vermijden van avondspitsen en het sluiten van flexibiliteitscontracten. Meer dan 200 bedrijven hebben zo’n contract, een stijging maar nog een klein deel van alle gebruikers.