Tweede Kamer eist dat speelzand direct uit de schappen wordt gehaald
In dit artikel:
Meerdere partijen in de Tweede Kamer — D66, GroenLinks-PvdA, CDA, Groep-Markuszower, SP, PvdD en 50PLUS — dringen er bij demissionair staatssecretaris Judith Tielen (VVD, Jeugd, Preventie en Sport) op aan onmiddellijk maatregelen te nemen na berichtgeving over asbest in gekleurd speelzand. Tielen houdt echter vast aan het standpunt dat ze eerst de uitkomsten van het NVWA-onderzoek wil afwachten, die binnen ongeveer een week verwacht worden. Ze zei dat ze op dit moment niet kan aantonen dat het zand onveilig is en bedrijven kan verzoeken het te bewijzen; ouders riep ze op “volg je gevoel en wees wijs”.
Het nieuws volgde op een AD-onderzoek dat vorige week aantoonde dat in veel soorten gekleurd speelzand asbest is gevonden, met name niet-hechtgebonden tremoliet — een variant die als extra risicovol wordt gezien. De vondst kwam kort nadat in Australië tientallen kinderopvanglocaties tijdelijk werden gesloten vanwege asbestvondsten. In Nederland onderzoekt de NVWA sindsdien monsters; in populair kinetisch zand werd vooralsnog geen asbest aangetroffen.
In België is de reactie strenger: de minister van Consumentenbescherming beval winkels aan om speelzand uit de schappen te halen en vroeg consumenten het niet meer te gebruiken. In Nederland hebben NVWA en kabinet (nog) geen verkoopverbod ingesteld. Twee experts die door RTL Nieuws werden geraadpleegd adviseren wél om speelzand direct uit de buurt van kinderen te houden — “Je laat je kind ook niet met vuur spelen,” zo stelden zij.
De brancheorganisatie Kinderopvang raadt haar leden aan voorlopig geen speelzand te gebruiken waarvan herkomst of samenstelling onduidelijk is, in het bijzonder los mineraalzand voor zandtafels en creatieve activiteiten. Ook wordt afgeraden nieuw speelzand aan te schaffen totdat de NVWA duidelijkheid geeft.
Kort samengevat: maatschappelijke en politieke onrust over mogelijk asbest in speelzand groeit, kinderopvanginstanties en experts adviseren terughoudendheid, België heeft al ingegrepen, terwijl de Nederlandse staatssecretaris wacht op NVWA-bevindingen voordat zij ingrijpt. Gezien de gezondheidsrisico’s van asbest (inademing kan ernstige ziekten veroorzaken) adviseren deskundigen en organisaties voorzichtig te handelen totdat de onderzoeksresultaten bekend zijn.