Turkse oppositieleider uit functie gezet na uitspraak van rechter
In dit artikel:
Een Turkse rechtbank heeft de interne leiderschapsverkiezing van de oppositiepartij CHP ongeldig verklaard, waardoor partijleider Özgür Özel uit zijn functie wordt gezet. Critici luiden het vonnis als politiek gestuurd en wijzen met de beschuldigende vinger naar president Recep Tayyip Erdoğan en diens AKP.
De kwestie begon in 2023, toen na dertien jaar Kemal Kılıçdaroğlu het leiderschap overdroeg aan Özel. Nadat enkele partijleden kanttekeningen plaatsten over mogelijk ‘gekochte’ stemmen werd de uitslag aanvankelijk door een rechter ongeldig verklaard; later, in 2025, werd die uitspraak door een andere rechter wél geldig verklaard. De Turkse hoogste kiesraad (YSK) had bovendien eerder het congres goedgekeurd en afwijzingen van vervolgbezwaarschriften gehandhaafd. Desondanks belandde de kwestie opnieuw bij de civiele rechter, wat aanleiding geeft tot beschuldigingen van politieke inmenging.
Tegenstanders van Erdoğan zien in de juridische acties een strategie om de CHP te verzwakken door verdeeldheid te zaaien. Kılıçdaroğlu wordt genoemd als mogelijke terugkeer naar het leiderschap; zijn bereidheid daartoe en zijn lage populariteit binnen de partij en bij brede kiezersgroepen maken hem volgens critici minder schadelijk voor de regering. Onder Kılıçdaroğlu behaalde de CHP overwegend matige resultaten, met Ekrem İmamoğlu’s gemeentewinst in Istanboel (2019) als uitzondering. Onder Özel won de CHP de gemeenteraadsverkiezingen van 2024.
Sinds 2024 zijn meerdere rechtszaken tegen CHP-leden gestart; in maart vorig jaar leidde dat tot de arrestatie van İmamoğlu kort nadat hij zijn presidentsambities had aangekondigd. De aanklager van die campagne, Akin Gürlek, is later minister van Justitie geworden — iets wat door critici als politiek belonen wordt gezien. Peilingen geven aan dat een meerderheid van de Turkse bevolking de processen tegen de CHP als politiek gemotiveerd beschouwt; zelfs ongeveer de helft van AKP-aanhangers deelt die mening. Ondanks de juridische druk blijft de CHP volgens enquêtes aan kop in de peilingen.
De CHP heeft haar aanhang en leden opgeroepen naar het partijkantoor in Ankara te komen uit solidariteit met Özel en voor spoedoverleg over de reactie op de uitspraak. De zaak belooft de confrontatie tussen Erdoğan en de georganiseerde oppositie verder te laten escaleren, waarbij de rechterlijke macht een steeds grotere rol speelt in de politieke strijd.