Trumps inspirator Orbán wankelt, ondanks steun vanuit Washington én Moskou
In dit artikel:
Zondag staat in Hongarije niet alleen een strijd om het premierschap op het spel, maar om de koers van het land: verdere toenadering tot Rusland of een wending terug naar nauwere samenwerking met de EU. Viktor Orbán, sinds 2010 de dominante figuur in Boedapest, geldt al jaren als een verstorende factor in Brussel door het uithollen van democratische instituten en het beperken van onafhankelijke media. De verhouding met de EU verslechterde toen de Unie meerdere keren subsidiekranen naar Hongarije dichtdraaide vanwege rechtsstatelijke problemen.
De laatste periode verscherpte ook de verdenking dat Orbán openlijk Russischtalige belangen dient. Een internationaal onderzoek toonde aan dat Hongarije structureel het Oekraïense EU-toetredingsproces saboteert en vertrouwelijke informatie uit EU-toppen lekt. Tegelijk werden in Boedapest medewerkers van de Russische ambassade gelinkt aan een spionagemissie en een grootschalige nepnieuwscampagne die expliciet gericht zou zijn op het verzekeren van Orbáns herverkiezing. Stichting Justice for Prosperity noemt het uitzonderlijk dat een staat de deur zo openzet voor buitenlandse inmenging.
Orbán is intussen een belangrijk voorbeeld voor radicaal-rechtse politici wereldwijd — van Geert Wilders en Marine Le Pen tot elementen binnen de Amerikaanse MAGA-beweging. Zijn manier van staatsinrichting inspireert strategische plannen zoals het omstreden Project 2025 in de VS. Ook acteert vice-president JD Vance recentelijk als publieke steunpilaar door in de cruciale campagnedeweek naar Boedapest te reizen.
Péter Magyar, de belangrijkste oppositiekandidaat, profileert zich in Brussel en onder veel kiezers als de enige alternatieve hoop. Maar deskundigen waarschuwen dat zijn leiderschap niet automatisch de schade van zestien jaar Orbánwegpoetst: redemocratisering vergt het vervangen van talrijke Orbán-loyalisten in staatsorganen en duurt naar verwachting jaren. Bovendien vertoont Magyar op thema’s als migratie en Oekraïne weinig afstand tot de Fidesz-lijn, wat twijfels oproept over zijn Europese koers.
De uitkomst van de verkiezingen is van groot belang voor Hongarije, de EU en Oekraïne — en voor de internationale radicaal-rechtse beweging. Een nieuwe overwinning voor Orbán zou de kans vergroten dat Hongarije nog nauwer in de invloedssfeer van Moskou terechtkomt; een nederlaag opent het moeizame pad van herstel van rechtsstaat en Europese samenwerking. Wereldmachten volgen de stemming daarom met grote belangstelling.