"Trump klonk met zijn warme woorden als een oude vriend": dit zijn de opvallende passages in nieuwe boek van Joe Biden

dinsdag, 17 november 2026 (06:35) - VRT Nieuws

In dit artikel:

In zijn nieuwe boek ‘Beloof me, Amerika’ blikt voormalig president Joe Biden terug op zijn presidentschap, verdedigt hij zijn beleid en legt hij uit waarom hij in 2024 toch voor een tweede termijn wilde gaan. Het boek is tegelijk een memoire, een politiek testament en een afscheid. Biden vecht tegen uitgezaaide prostaatkanker en moest daarom zijn promotour inkorten.

De titel verwijst naar zijn eerdere boek over zijn overleden zoon Beau, die hem voor zijn dood vroeg om door te gaan. Biden vraagt nu aan de Amerikanen om de vrijheid en democratische waarden van het land te blijven beschermen. Hij schrijft ook over zijn relatie met Donald Trump. Hoewel Trump na de verkiezingen van 2020 weigerde zijn nederlaag te erkennen, de machtsoverdracht bemoeilijkte en volgens Biden aanzette tot de Capitoolbestorming van 6 januari 2021, liet hij bij zijn vertrek uit het Witte Huis een opvallend vriendelijke brief achter. Biden zegt dat het voelde alsof er twee versies van Trump bestonden: de aanvallende politicus en de ogenschijnlijk warme gesprekspartner.

Over buitenlandse leiders schrijft Biden met uiteenlopende waardering. Hij noemt Angela Merkel een oude vriendin en Emmanuel Macron een betrokken, maar kritische partner. De Russische president Vladimir Poetin beschrijft hij als iemand die in een alternatieve werkelijkheid leeft en een vijand nodig heeft om zijn imperiale ambities na te jagen. De Britse koningin Elizabeth II bewonderde hij om haar standvastigheid en morele kompas. Haar combinatie van onverzettelijkheid en humor deed hem denken aan zijn Ierse moeder, al zou die vergelijking zijn moeder waarschijnlijk niet hebben aangesproken vanwege haar afkeer van de Britse monarchie.

Biden blijft achter zijn besluit staan om de Amerikaanse oorlog in Afghanistan te beëindigen. Volgens hem waren de oorspronkelijke doelen – de uitschakeling van Osama bin Laden en het terugdringen van de terreurdreiging – bereikt en was het streven om Afghanistan naar Amerikaans model om te vormen mislukt. De terugtrekking in 2021 verliep chaotisch, maar Biden wijt dat ook aan de Afghaanse regering en president Ashraf Ghani, die volgens hem niet bereid of in staat waren het land te verdedigen. Zijn conclusie blijft dat Amerika daar te lang zijn weg kwijt was.

Ook zijn contacten met de Oekraïense president Volodymyr Zelensky komen aan bod. Biden waardeert diens leiderschap tijdens de Russische invasie en noemt diens achtergrond als acteur uiteindelijk een voordeel. Tegelijkertijd vond hij de samenwerking soms moeizaam. Zelensky vroeg volgens Biden voortdurend om meer wapens en geld en kon in persoonlijke gesprekken humeurig, koppig en minder dankbaar overkomen dan verwacht. Biden schrijft dat dit gedrag ook voortkwam uit diens vastberadenheid om Oekraïne te verdedigen.

Over de oorlog tussen Israël en Hamas is Biden kritisch over de Israëlische premier Benjamin Netanyahu. Na de Hamas-aanval van 7 oktober 2023 beloofde Biden Israël te steunen, maar hij vreesde vrijwel meteen dat Netanyahu te hard zou terugslaan. Hij beschrijft hem als iemand die weinig vertrouwen wekt, soms losjes met de waarheid omgaat en democratische instituties naar zijn hand probeert te zetten. Biden heeft geen spijt van zijn steun aan Israël na de aanval, maar vindt dat te veel onschuldige Palestijnen zijn gedood. Hij pleit voor een tweestatenoplossing en zegt dat Israël niet langer op onvoorwaardelijke Amerikaanse steun kan rekenen, terwijl de Palestijnen het bestaansrecht en de veiligheid van Israël moeten erkennen.

Biden verdedigt verder zijn kandidatuur voor een tweede termijn. Hij wist dat zijn leeftijd zichtbaar was in onder meer zijn zachtere stem, houterige loop en moeite met namen, maar vond zijn ervaring en politieke kennis zwaarder wegen. Volgens hem stond zijn team aanvankelijk volledig achter de beslissing en was hij de Democraat met de beste kans om Trump opnieuw te verslaan. Hij erkent wel dat het debat met Trump in juni 2024 een keerpunt was. Biden voelde zich vooraf ziek en had kort daarvoor de veroordeling van zijn zoon Hunter meegemaakt. Na zijn zwakke optreden trokken partijleiders als Nancy Pelosi en Chuck Schumer aan zijn kandidatuur. Dat oude bondgenoten hem vroegen op te stappen, ervoer hij als bijzonder pijnlijk. Anders dan andere presidenten kreeg hij naar eigen zeggen geen tweede debat om zich te herstellen.

Ten slotte haalt Biden scherp uit naar speciaal aanklager Robert Hur, die hem in een rapport neerzette als een goedwillende oudere man met een slecht geheugen. Vooral Hurs opmerking dat Biden zich niet kon herinneren wanneer Beau was overleden, raakte hem diep. Het verdriet om zijn zoon loopt door het hele boek heen en beïnvloedde ook zijn presidentschap. Na Trumps verkiezingswinst probeerde Biden alsnog een vreedzame machtsoverdracht te verzekeren. Trumps vriendelijke toon vond hij overdreven en zelfs slijmerig, maar hij liet bij zijn eigen vertrek een verzoenende boodschap achter: de hoop op voorspoed, vrede en genade voor de komende jaren.

BEKIJK OOK:

Vandaag Inside: Cody Gakpo ziet opvallende overeenkomsten tussen Jürgen Klopp en Xavi Hernández