Trump-akkoord bezorgt Iran overwinning op alle fronten dankzij 'grootste blunder in decennia'

In dit artikel:

De door Donald Trump gesloten ‘deal’ met Iran wordt in Franse en Amerikaanse media gepresenteerd als een tegengestelde uitkomst: een diplomatiek succes voor Teheran en een nederlaag voor de Amerikaanse president. Trump zette zijn handtekening afgelopen vrijdag terwijl hij te gast was bij een speciaal diner in het paleis van Versailles; de Iraanse president tekende gelijktijdig in Teheran. Het exacte tijdstip van ondertekening was onzeker en het is nog onduidelijk of er een gezamenlijke ceremonie volgt.

Het ondertekende memorandum of understanding zet een voorlopig eindpunt achter de militaire confrontatie: de Straat van Hormuz wordt weer geopend, waardoor een cruciale scheepvaartroute voor de wereldeconomie weer begaanbaar is. Tegelijkertijd bevat het document geen nieuwe, harde afspraken over Irans nucleaire capaciteit. Iran verklaart daarin nooit kernwapens te zullen maken, een toezegging die volgens waarnemers niets wezenlijks toevoegt omdat het land dat al eerder heeft gezegd. Wel krijgt Iran toegang tot economische verlichting: de VS lijken bereid te helpen met honderden miljarden aan steun en sancties kunnen worden opgeheven.

Een omstreden onderdeel is de periode van verdere onderhandelingen: de tekst voorziet in een eerste fase van zestig dagen, maar deze kan “in onderling overleg” worden verlengd — een formulering die critici zien als een mogelijkheid voor eindeloze, uitgerekte gesprekken. Ook mag Iran voortaan zogenoemde ‘servicekosten’ heffen, bijvoorbeeld een milieuheffing, wat door commentatoren wordt gezien als een creatieve manier om tolachtige inkomsten te genereren die voorheen niet bestonden.

Binnen de Amerikaanse politiek klinkt zeldzame kritiek uit Trumps eigen gelederen. Senaatsspecialist Bill Cassidy noemde het resultaat “de grootste blunder in het buitenlands beleid in decennia,” met de kanttekening dat Iran geleerd heeft dat het dreigen met blokkade van de Straat van Hormuz effectief is geweest. De New York Times vergelijkt het akkoord met het veelomvattender nucleaire akkoord uit de Obama-periode en concludeert dat Trumps memorandum vooral een begin van nieuwe, onzekere onderhandelingen is — niet de onvoorwaardelijke overgave die de president kortgeleden nog beloofde.