Topambtenaar Volksgezondheid doet opvallende bekentenis voor enquêtecommissie corona

In dit artikel:

Tijdens een verhoor van de parlementaire enquêtecommissie corona heeft oud-topambtenaar Marjolijn Sonnema maandag gezegd dat tijdens de coronacrisis niet het ministerie van VWS, maar de NCTV de maatregelenpakketten voorbereidde en ter besluitvorming aanleverde. Daarmee komt een ander beeld naar voren dan in de publieke communicatie destijds, waarin VWS als leidende partij werd gepresenteerd.

De uitspraken zorgen voor ophef omdat de NCTV normaal gesproken verantwoordelijk is voor nationale veiligheid en terrorismebestrijding, niet voor volksgezondheid. Critici zien daarin een serieuze vraag over democratische controle: wie stuurde het coronabeleid eigenlijk aan, en op basis van welk mandaat? Ook roept het vragen op over de rol van een veiligheidsdienst bij maatregelen die het dagelijks leven van miljoenen Nederlanders ingrijpend beperkten, zoals de avondklok en mondkapjesplicht.

Onderzoeker Cees van den Bos zegt dat hij dit beeld al in 2022 op basis van Wob-documenten naar voren bracht en dat de verhoren zijn bevindingen nu bevestigen. Huisarts Els van Veen en neuroloog Jan Bonte stellen dat mensen die destijds wezen op de rol van de NCTV vaak als complotdenker werden weggezet, terwijl de dienst tegelijkertijd kritische burgers labelde als extremistisch. De commissie moet nu uitzoeken hoe groot de invloed van de NCTV werkelijk was en wie daar politiek verantwoordelijk voor was.