Toezichthouder: geheime diensten gaan slordig om met privacygevoelige informatie

In dit artikel:

De AIVD en de MIVD verwerken volgens toezichthouder CTIVD privacygevoelige gegevens uit grote databestanden op een manier die onvoldoende veilig en zorgvuldig is. Daardoor lopen de privacy van miljoenen Nederlanders en van veel andere betrokkenen risico. Het gaat om zogeheten bulkdatasets met onder meer namen, telefoonnummers, locatiegegevens, socialemediadata en soms zelfs berichten of chatinhoud.

Die data komen uit uiteenlopende bronnen: openbare registers zoals het Kadaster, commercieel verkrijgbare bestanden en ook gestolen datasets die online circuleren. De diensten verzamelen die brede hoeveelheden informatie om sneller mogelijke terroristen of spionnen te kunnen herkennen als een naam later ergens opduikt. Volgens de CTIVD heeft dat echter een keerzijde: veel gegevens van mensen zonder enige link met criminaliteit belanden ook in die systemen.

De toezichthouder stelt verder dat informatie te lang wordt bewaard, dat meer medewerkers toegang hebben dan toegestaan en dat irrelevante data onvoldoende worden verwijderd. Volgens CTIVD-voorzitter Hugo Hillenaar zijn de waarborgen simpelweg niet op orde en moet het publiek erop kunnen vertrouwen dat de diensten zich aan de regels houden. De CTIVD denkt dat zowel technische gebreken als slechte procedures de problemen veroorzaken en komt met aanbevelingen om het beheer van deze bestanden te verbeteren. De zorgen passen in een breder debat over de uitbreiding van de bevoegdheden van de geheime diensten eind 2023.