Toenemende zorg over Russische escalatie: hoe ver wil Poetin gaan om te zien waar de pijngrens ligt?

In dit artikel:

Het bezoek van CIA-directeur John Ratcliffe aan Moskou heeft in Washington en Europese hoofdsteden vragen opgeroepen. De precieze inhoud van zijn gesprekken met Russische functionarissen is niet bekendgemaakt. President Donald Trump noemde de reis semi-routinematig, maar media baseren zich op anonieme bronnen die spreken over een waarschuwing aan het Kremlin.

Volgens de meest waarschijnlijke uitleg moest Ratcliffe duidelijk maken dat Rusland geen NAVO-lidstaat mag aanvallen, dat de oorlog in Oekraïne niet in zijn voordeel verloopt en dat Moskou beter opnieuw over vrede kan onderhandelen. Ook zou de samenwerking tussen Rusland en Iran aan de orde kunnen zijn geweest. Een alternatieve lezing is dat Trump Poetin juist om hulp vroeg om Iran in toom te houden, of bereidheid toonde de Amerikaanse steun aan Oekraïne te beperken als Rusland afstand neemt van Teheran.

De vermoedelijke waarschuwing past bij groeiende zorgen over de Russische afschrikking. Amerikaanse inlichtingendiensten achten een beperkte landaanval op een NAVO-land de komende jaren niet uitgesloten. Er zijn momenteel echter geen aanwijzingen voor een grootschalige invasie van bijvoorbeeld de Baltische staten, zoals de troepenconcentraties die voorafgingen aan de Russische aanval op Oekraïne in 2022.

Wel neemt het aantal ernstige incidenten in Europa toe. Bij een vliegveld nabij Leipzig werden drones met explosieven ontdekt. Roemenië onderschepte een drone op zee, terwijl autoriteiten in Italië, Bulgarije en Estland explosies of branden bij defensiegerelateerde locaties onderzoeken. Russische dreigementen om westerse steun aan Oekraïne harder aan te pakken versterken de onrust.

Experts zien de incidenten, een recente NAVO-luchtmachtoefening in Polen en Ratcliffes missie als signalen dat Moskou zijn acties niet verder moet opvoeren. De vrees is dat Rusland de grenzen van de bereidheid van NAVO-landen test met sabotage en andere aanvallen die wel schade veroorzaken, maar niet automatisch leiden tot gezamenlijke militaire verdediging. Duitse autoriteiten spreken daarom van een verhoogd dreigingsniveau, zonder Rusland voor elk incident verantwoordelijk te stellen zolang bewijs ontbreekt.