Tijdelijk verbod op staalslakken wordt verlengd, maar vervolg blijft onzeker
In dit artikel:
Het gebruik van staalslakken in Nederland blijft voorlopig aan banden: staatssecretaris Annet Bertram (CDA, Milieu) verlengt het tijdelijke verbod met zes maanden, tot 23 januari 2027. Het verbod geldt voor grootschalige toepassingen van het restmateriaal uit de staalindustrie, dat landelijk werd ingezet als vervanger van zand en grind maar in contact met water schadelijke stoffen kan afgeven en op meerdere locaties milieu- en gezondheidsproblemen heeft veroorzaakt. Kleinschalig gebruik blijft mogelijk mits vergunning.
De aankondiging van Bertram kwam kort voor een Tweede Kamerdebat, waarin bleek dat de lange termijnregels nog onduidelijk zijn. Het RIVM voert onderzoek uit naar de risico’s van staalslakken; een eerste deelonderzoek naar effecten op bodemzuurgraad loopt al sinds 2023. Twee latere studies — onder meer naar gezondheidseffecten — zijn nog niet afgerond; het gezondheidsonderzoek duurt naar verwachting een jaar en zal daardoor mogelijk niet klaar zijn als het verbod afloopt, en een derde onderzoek vergt meerdere jaren.
Kamerleden reageerden verdeeld: sommigen waren opgelucht over de verlenging, maar vreesden dat er bij afloop opnieuw onduidelijkheid blijft als onderzoeken niet op tijd klaar zijn. Volt-fractievoorzitter Laurens Dassen vroeg wat er gebeurt als resultaten uitblijven. Partij voor de Dieren wil een totaalverbod en riep de overheid op niet zelf meer met staalslak te werken, bijvoorbeeld bij oeverversterking. Rijkswaterstaat heeft het gebruik in de Ooster- en Westerschelde tijdelijk gestopt, maar die pauze loopt in juli af; Bertram wil eerst overleggen met de provincie Zeeland voordat zij een vervolgtoeleg geeft.
Andere Kamerleden benadrukten het economische belang: een verbod kan grote financiële gevolgen hebben voor Tata Steel in IJmuiden, juist terwijl het kabinet onderhandelt over miljardensteun voor verduurzaming. PVV’er Chris Jansen en VVD’er Bart Bikkers pleitten voor technische oplossingen en hergebruik — Britse voorbeelden tonen volgens hen dat bewerkte slakken veilig in asfalt kunnen worden toegepast. Bertram onderzoekt mogelijkheden zoals wassen van slakken en heeft een industrietafel opgezet om met bedrijfsleven te praten over technische maatregelen.
Volgende week staat in de Kamer een apart debat gepland over de toekomst van Tata Steel en de voorgestelde vergroeningsteun, waarin ook de verwachte toename en andere samenstelling van staalslak bij verduurzaming aan de orde komt. Taj: de besluitvorming over blijvend beleid hangt sterk af van de uitkomsten en snelheid van de lopende onderzoeken.