Tegels eruit, bomen erin: hoe schimmels en bacteriën onze stad gezond houden

In dit artikel:

Onderzoeker Sjoerd Gremmen van Naturalis onderzocht in Nederlandse steden welke schimmels en bacteriën in de bodem leven. Hij nam monsters uit boomspiegels rond lindebomen, maar ook onder stoepen, straten en volledig versteende wegen. Met eDNA-analyse bracht hij de aanwezige soorten in kaart.

De aanwezigheid van open grond en een boom blijkt de diversiteit aan schimmels sterk te vergroten: rond bomen werden vier keer zoveel soorten gevonden als in volledig verharde grond. Zelfs op acht meter afstand van een boom, onder tegels en straatstenen, kwamen nog ongeveer twee keer zoveel schimmels voor als in een boomloze straat. De bodem onder wegen leek sterk samengeperst, maar bleek dus niet levenloos.

Een gevarieerd bodemleven is belangrijk voor een gezonde stad. Sommige schimmels helpen bomen voedingsstoffen op te nemen, beter te groeien en zich tegen ziekten te verdedigen. Daarnaast kan vroege blootstelling aan schimmels en bacteriën bijdragen aan een lagere kans op allergieën en astma. Volgens Gremmen kunnen gemeenten daarom met kleine ingrepen veel bereiken, bijvoorbeeld door onnodige bestrating te vervangen door open grond, waterdoorlatende tegels, geveltuintjes of onverharde bermen.

Gremmen wil nog onderzoeken hoe boomsoorten en bodemtypen de stedelijke biodiversiteit beïnvloeden. Volgens hem vormt de bodem de basis van het stedelijk ecosysteem: de inrichting van een stad bepaalt welke organismen er kunnen leven.