Tamara Muller redt Amsterdamse egels: 'Een paar minuten nadat ik de bakjes heb bijgevuld, hoor ik ze vaak al knarsen'

In dit artikel:

Op de Sixhaven aan het IJ in Amsterdam-Noord heeft een groep buurtbewoners onder leiding van Tamara Muller (57) een egelburcht aangelegd om lokale egels veilige beschutting te bieden. De Egelwerkgroep Amsterdam-Noord, recent opgericht door Muller en vrijwilligers, bouwde de burcht in maart: met leem stenen opgestapeld tot vier aparte slaapkamers, elk met een eigen ingang, bedekt met tegels en een dikke laag aarde en takken. De schuilplaats is onderhoudsvrij en geschikt om een vrouwtjesegel jongen te laten krijgen; er is plaats voor vier dieren.

Muller raakte ruim dertig jaar geleden betrokken bij egels nadat ze ze vaak in haar nieuwe buurt zag scharrelen. Ze signaleerde sindsdien meerdere knelpunten: tuinafsluitingen die onderlangs worden dichtgemaakt waardoor egels worden geweerd, hoge kades langs vijvers waar egels in het water verdrinken omdat ze niet kunnen klimmen, en algemeen gebrek aan voedsel en natuurlijke nestplaatsen in stedelijk gebied. In november 2025 plaatste ze met subsidie egeltrappetjes langs kades om dat laatste probleem te verminderen.

Nationaal is het aantal egels in tien jaar tijd met ongeveer 50 procent gedaald; oorzaken zijn insectenverlies, verdwijning van leefgebied, verkeer en bestrijdingsmiddelen. De landelijke Egelbescherming raadt daarom egelhuisjes aan en, bij afwezigheid van ratten, het bijvoederen met kattenbrokjes. De Egelwerkgroep gebruikte subsidie om tien egelhotels aan te schaffen en verspreidde 5.000 flyers met tips voor egelvriendelijke tuinen. Daarnaast werkt Muller aan een 3D-geprint waterbakje dat bij openbare tappunten geplaatst kan worden zodat egels tijdens droogte kunnen drinken.

De gemeente Amsterdam ondersteunt het initiatief via de Aanpak Noord en stemt maatregelen af met een stadsecoloog; Muller overlegt daar elke zes weken over mogelijkheden om verbindingsroutes tussen parken en andere groenzones veiliger te maken en verkeersslachtoffers te verminderen. Ook in andere stadsdelen ontstaan vergelijkbare buurtgroepen, onder meer in Betondorp en de Oostelijke Eilanden.

Het project combineert praktische actie (burcht, trappetjes, egelhotels) met voorlichting en buurtparticipatie. Op een avond bij de burcht bevestigen livebeelden van een wildcamera het gewenste resultaat: er wandelt al een egel via een pvc-buisje naar de voerbak. Voor Muller is het werk veelomvattend en tijdrovend; ze ziet de inzet als noodzakelijk om stedelijke egels een toekomst te geven.