Taart in de Tweede Kamer: alle partijen zien winst
In dit artikel:
In de Tweede Kamer hing dinsdag een opgewekte sfeer: verschillende landelijke partijen vierden met een taartmoment de uitslag van de gemeenteraadsverkiezingen van gisteren. Veel fractieleiders benadrukten winstpunten, ook als de cijfers genuanceerder zijn.
GroenLinks-PvdA noemt zichzelf blij dat het qua stemmenaantal bovenaan staat, ondanks een verlies van bijna 150 raadszetels in totaal. Partijleider Jesse Klaver richtte de blik op het herstel van de partij na de eerdere terugslag bij de Tweede Kamerverkiezingen en zei dat GL-PvdA “de weg omhoog weer heeft gevonden.”
Het CDA, dat opnieuw de meeste raadsleden levert (al zijn dat er negentien minder dan vier jaar geleden), vierde ook. Leider Pieter Omtzigt/Bontenbal (in artikel Bontenbal genoemd) stelde dat het resultaat aantoont dat zijn partij na lastige jaren is teruggekeerd: “het CDA bruist.” Hij nuanceerde dat dit succes niet per se een beloning voor kabinetsdeelname is en wees op de discussie rond de spreidingswet en de komst van asielzoekerscentra, waar veel lokale partijen tegen campagne voerden. Volgens hem hebben sommige lokale partijen toezeggingen gedaan die ze niet op landelijk niveau kunnen waarmaken; over de verdeling (niet de vraag óf) van azc’s beslist het Rijk.
D66, waar premier Sigrid Kaag/Jetten (in het artikel Jetten genoemd) de taart niet zelf sneed omdat hij voor een EU-top in Brussel was, zag groei: D66 won meer dan 100.000 stemmen en is in meer gemeenteraden vertegenwoordigd dan ooit. Fractievoorzitter Robbert Paternotte interpreteerde de uitslag ook als steun voor de kersverse coalitie.
De grootste procentuele winnaar onder de landelijke partijen is FVD: van 55 naar 299 raadszetels. FVD-leider Laurens de Vos zei dat zijn partij “overal een voet tussen de deur” heeft gekregen en wil met iedereen samenwerken, ondanks dat veel partijen van tevoren samenwerking met FVD uitsloten vanwege extreme uitlatingen en omstreden kandidaten. De PVV groeide van 59 naar 101 raadsleden; Geert Wilders noemde het resultaat “geweldig” en wees op meerdere gemeenten waar zijn partij de grootste werd.
Tegelijk waarschuwde de Partij voor de Dieren voor de opmars van FVD, PVV en lokale radicaal-rechtse partijen. Partijleider Esther Ouwehand was tevreden over de uitbreiding van aanwezigheid: hoewel de partij vijf zetels minder kreeg, is zij nu in 43 gemeenten vertegenwoordigd (tegen 27 eerder), waardoor dieren- en natuurbeleid vaker op de agenda komt.
Kortom: vrolijke taartsfeer in Den Haag, maar ook duidelijke zorgen en politieke vragen over asielbeleid, lokale beloften en de opkomst van rechts-populistische partijen.