SURF: vijf tech trends bepalen cybersecurity toekomst onderwijs
In dit artikel:
Het nieuwe SURF Tech Trends‑rapport 2026 signaleert vijf technologische ontwikkelingen die de digitale veiligheid van Nederlandse onderwijs‑ en onderzoeksinstellingen de komende jaren bepalen: artificiële intelligentie, quantumcomputers, privacyversterkende technieken, Internet of Things en cloudomgevingen. Deze trends bieden kansen voor efficiëntie en samenwerking, maar brengen tegelijk urgente en uiteenlopende beveiligingsrisico’s met zich mee.
AI speelt een dubbelrol: het helpt securityteams door enorme hoeveelheden data en meldingen te verwerken, patronen te herkennen en incidentrespons te versnellen, maar aanvallers benutten generatieve AI om overtuigende phishing, deepfakes en geavanceerde malware te ontwikkelen. De consequentie is een AI‑tegen‑AI‑wedloop waarin instellingen moeten investeren in defensieve AI‑middelen om bij te blijven.
Quantumcomputers vormen nog geen directe dreiging, maar kunnen in de toekomst huidige encryptie breken. Dat maakt het 'harvest now, decrypt later'‑scenario reëel: vandaag onderschepte versleutelde gegevens kunnen later ontsleuteld worden. SURF waarschuwt voor een tijdrovende en kostbare overstap naar post‑quantum cryptografie; instellingen met gevoelige onderzoeks‑ of persoonsgegevens moeten nu inventariseren en plannen.
Privacy Enhancing Technologies (PETs) bieden methoden om data te analyseren en te delen zonder de onderliggende persoonlijke informatie prijs te geven, wat samenwerking tussen onderzoekers veiliger maakt en helpt voldoen aan wet- en regelgeving. Tegelijkertijd nemen IoT‑apparaten—sensornetwerken, wearables en slimme campushardware—sterk toe. Veel van deze devices krijgen onvoldoende updates en blijken inherent kwetsbaar; nieuwe regels zoals de EU Cyber Resilience Act zullen leveranciers strenger verplichten, maar inkopende instellingen blijven verantwoordelijk voor een actueel asset‑overzicht en incidentprocedures.
Tot slot benadrukt SURF dat cloudbeveiliging in hybride omgevingen complex is en gedeelde verantwoordelijkheid vereist: bestuur, IT, onderzoekers, docenten en studenten moeten samenwerken aan beleid, technologie en bewustwording om digitale weerbaarheid te waarborgen.
Het rapport onderstreept dat technische maatregelen hand in hand moeten gaan met governance, investeringen en vroegtijdige planning om toekomstige aansprakelijkheden en datalekken te voorkomen. (Bronvermelding: SURF Tech Trends‑rapport 2026; artikel door Witold Kepinski.)