Studie: Parkinson vaker bij mannen, hoogopgeleiden en in noorden

In dit artikel:

Onderzoekers van de Universiteit Utrecht en het Radboudumc brachten voor de periode 2017–2022 de geografische spreiding van de ziekte van Parkinson in kaart. Uit hun analyse blijkt dat Parkinson in Nederland vaker voorkomt bij mannen, bij mensen met een hogere sociaaleconomische status en relatief vaker in het noorden (vooral Friesland en Groningen) dan in bijvoorbeeld Zeeland.

Mogelijke verklaringen zijn beroepsmatige blootstelling aan schadelijke stoffen bij mannen en een beschermende werking van vrouwelijke hormonen. Ook leefstijlfactoren spelen mogelijk een rol: mensen die niet roken blijken een hoger Parkinson‑risico, wat de relatie met sociaaleconomische status kan helpen verklaren. De onderzoekers vonden geen duidelijke regionale clusters die direct samenhangen met landbouwintensiteit of slechtere luchtkwaliteit, maar waarschuwen dat omgevingsinvloeden (zoals luchtvervuiling en pesticiden) wél bijdragen en vaak alleen zichtbaar worden bij persoonsgebonden blootstellingsonderzoek.

In Nederland leven ongeveer 63.000 mensen met Parkinson; gemiddeld werden er 3.724 nieuwe diagnoses per jaar geregistreerd in de onderzochte periode, en het risico neemt vooral met de leeftijd toe. De wetenschappers pleiten voor vervolgonderzoek op individueel niveau, inclusief woongeschiedenis, om oorzaken beter te begrijpen.