'Strengste asielbeleid ooit' wankelt in Eerste Kamer door draai van PVV

In dit artikel:

De Eerste Kamer staat op het punt te beslissen over twee wetten die deel uitmaken van het door kabinet-Schoof aangekondigde strenge asielbeleid. Centraal staat een omstreden bepaling uit de asielnoodmaatregelenwet die het strafbaar zou maken om mensen zonder geldige verblijfsvergunning hulp te bieden — zelfs bij kleinschalige steun zoals het uitdelen van een kop soep. Die strafbaarstelling was door de PVV ingebracht en vorig jaar in de Tweede Kamer opgenomen.

Naar aanleiding van ophef diende het kabinet vervolgens een reparatiewet in die expliciet terugdraait dat hulpverlening onder de strafbepaling valt. Die reparatie kreeg eind vorig jaar een meerderheid in de Tweede Kamer, inclusief instemming van de PVV, en werd nu ter behandeling aangeboden aan de Eerste Kamer.

In de Senaat is de situatie gespannen: PVV-senator Alexander van Hattem heeft aangekondigd tegen de reparatiewet te stemmen omdat zijn fractie vindt dat de asielregels te veel zijn uitgekleed. Dat betekent dat de reparatiewet waarschijnlijk geen draagvlak heeft bij de voorstanders van een strengere asielaanpak, die samen 37 van de 75 zetels bezitten — één stem tekort voor een meerderheid.

SGP en CDA verzetten zich tegen de oorspronkelijke strafbaarstelling van hulpverlening en steunen daarom de reparatiewet. Linkse en progressieve partijen zijn fel tegen de asielwetten in het algemeen en zullen naar verwachting ook tegen de reparatie stemmen, niet om hulpverlening te criminaliseren maar om druk uit te oefenen op SGP en CDA. Als de reparatiewet wordt verworpen, blijft de strafbaarstelling in de asielnoodmaatregelenwet staan en is de kans groot dat de hele verzamelwet vervolgens door een Senaatsmeerderheid wordt afgewezen.

Asielminister Bart van den Brink benadrukte dat aan de wetteksten geen inhoudelijke wijzigingen plaatsvinden: de Eerste Kamer kan wetsvoorstellen alleen aannemen of verwerpen, niet wijzigen. De definitieve stemming over zowel de reparatiewet als de asielnoodmaatregelenwet volgt komende dinsdag; het kabinet kan proberen één extra senator te winnen, maar de uitkomst is onzeker.

Tegelijkertijd stemt de Eerste Kamer dezelfde dag over een tweede wetsvoorstel uit PVV-kring: de invoering van een tweestatusstelsel voor asielzoekers. Voor dat voorstel is er wél voldoende steun in de Senaat.