Stiltecoupé? Waarom moeten we dan luisteren naar stupide gezanik van influencers?

zondag, 29 maart 2026 (18:02) - Het Parool

In dit artikel:

In de stiltecoupé van een trein escaleerde een confrontatie toen een vrouw iemand vriendelijk vroeg zijn luid telefoongesprek elders voort te zetten; de man reageerde met scheldwoorden en zette zijn rumoer voort. Dit voorval illustreert een breder probleem: uit diverse onderzoeken blijkt dat meer dan 40 procent van de treinreizigers zich sterk stoort aan het geluid van medepassagiers — luide telefoongesprekken, te harde sportcommentaren, opdringerige influencer- of kookvideo’s.

Een deel van de overlast ontstaat door onduidelijke of onvoldoende zichtbare regels: klassieke markeringen op ramen en een dubbelzinnige [S]-aanduiding zeggen niet voor iedereen genoeg. De Nederlandse Spoorwegen probeerden recent te helpen met een nieuw type ‘werk- en rustcoupé’ waar zacht praten en ontspannen zijn toegestaan, maar die maatregel vergroot juist de verwarring en kan leiden tot nieuwe discussie tussen reizigers. Zelfs fluisterende gesprekken van lange duur kunnen als ergerlijker worden ervaren dan korte harde muziekstukken.

Daarnaast is er een groep die zich bewust niets aantrekt van gedragsnormen en ook andere vormen van asociaal gedrag vertoont: niet opstaan voor mindervaliden, roken waar verboden, afval op straat gooien of voordringen. Ongeveer een vijfde van de bevolking rapporteert bijna dagelijks met dit soort asociaal of intimiderend gedrag te maken te hebben. Werknemers in dienstverlening, zorg, onderwijs en openbaar vervoer krijgen daardoor vaak agressieve of scheldende klanten voor hun kiezen.

Er lopen uiteenlopende meningen over de beste reactie. Ignoreren is altijd een optie, maar kan frustratie vergroten; veel adviezen pleiten ervoor om er iets van te zeggen als de situatie veilig is of als anderen je steunen. Of dat het onbeleefde gedrag echt vermindert, is onzeker, maar het kan wel je eigen stressniveau verlagen.

De column is geschreven door Marcel Levi, voorzitter van de raad van bestuur van NWO en wekelijks columnist voor Het Parool.