Stevig stikstofplan kabinet: maximaal 2,6 koeien per hectare en zones rond natuur

In dit artikel:

Het kabinet komt met een streng stikstofpakket dat vooral de landbouw raakt. Rond ongeveer honderd kwetsbare natuurgebieden, zoals de Veluwe en het Fochteloërveen, komen zones van 500 en 1.000 meter waarin de uitstoot in 2035 ruim 60 procent lager moet zijn dan in 2019. Vooral de ruim 5.000 boeren in die gebieden krijgen daardoor grote druk om hun bedrijf ingrijpend te veranderen, bijvoorbeeld richting biologisch of natuurinclusief boeren, of door nevenactiviteiten te starten.

Daarnaast wil het kabinet een scherpe koeiennorm invoeren: melkveehouders mogen straks gemiddeld nog maar 2,6 koeien per hectare houden, inclusief grond voor bijvoorbeeld maïs. Om de stikstofcrisis aan te pakken heeft het kabinet 20 miljard euro gereserveerd, onder meer voor uitkoop van boeren dicht bij natuurgebieden, maar ook met beperkte middelen voor industrie en verkeer. Volgens het kabinet moeten de doelen hiermee in 2035 haalbaar zijn, al moet het Planbureau voor de Leefomgeving dat later dit jaar nog doorrekenen.

De plannen zijn niet alleen economisch ingrijpend, maar ook juridisch belangrijk. Het kabinet wil de stikstofwetgeving omgooien: boeren moeten eigen stikstofdoelen krijgen en niet langer de neerslag, maar de uitstoot staat centraal. Verder komt er een rekenkundige ondergrens, zodat bedrijven met zeer kleine emissies mogelijk geen natuurvergunning meer nodig hebben. Toch blijft de uitvoering onzeker, omdat de maatregelen eerst nog in wetten moeten worden vastgelegd en de rechter uiteindelijk moet beoordelen of dit genoeg is om de vergunningverlening weer op gang te brengen.