Stemming van Zwols Schnitgerorgel leidt tot spanning: lokale ChristenUnie stelt vragen

In dit artikel:

Rond de restauratie van het historische Schnitgerorgel in de Grote Kerk van Zwolle is een stevig debat ontstaan over de toekomstige stemming van het instrument. Het Academiehuis Grote Kerk, eigenaar van de kerk en verantwoordelijk voor de orgels, wil het vierklaviers orgel uit 1721 laten stemmen in de zogeheten Nordenstemming, een historische variant die vooral geschikt is voor Noord-Duitse barokmuziek en repertoire tot begin 18e eeuw. Daarmee kiest het bestuur in een andere richting dan Stichting Schnitgerorgel Zwolle (SSZ) en adviseur Toon Hagen, die liever een mildere ongelijkzwevende stemming zien waarmee veel meer muziek gespeeld kan worden.

De restauratie door Flentrop begon in april 2022 en kost 2,1 miljoen euro. Het doel is het orgel zo dicht mogelijk bij de situatie van 1721 te brengen. Volgens het Academiehuis past de Nordenstemming het best bij de historische bronnen, al erkent het bestuur dat dit de uitvoeringsmogelijkheden beperkt voor latere muziek en voor samenspel met koren en moderne instrumenten. Critici, onder wie organisten en orgeldeskundigen, vrezen juist dat het instrument daardoor te weinig bruikbaar wordt voor de Zwolse gemeenschap en vooral een concertorgel voor specialistisch repertoire wordt.

Om de bezwaren deels tegemoet te komen, stelde het Academiehuis later een eigen “Michaelstemming” voor, een variant die breder inzetbaar zou zijn tot ongeveer 1850. De SSZ vindt dat nog onvoldoende en heeft steun gezocht via een petitie. De ChristenUnie in Zwolle maakt zich intussen zorgen over de besluitvorming en heeft het college vragen gesteld over de betrokkenheid van adviseurs, de afweging van alternatieven en de vraag of dit miljoenproject wel zorgvuldig en transparant is verlopen.