Statiegeld op blikjes zorgt voor nieuwe vorm van criminaliteit

In dit artikel:

Jaarlijks worden naar schatting 25 tot 50 miljoen blikjes zonder statiegeld in Nederland verkocht, ondanks de statiegeldplicht die sinds 2023 geldt. De blikjes komen vooral via Duitsland en Denemarken binnen; bier wordt onder meer uit Polen gehaald. Nederlandse webshops, restaurants en maaltijdbezorgers bieden ze vervolgens aan omdat ze goedkoper zijn dan blikjes met statiegeld.

Volgens onderzoek van EenVandaag en de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) levert deze handel miljoenen euro’s op en trekt zij georganiseerde misdaad aan. De ILT ziet bovendien dat statiegeldloze blikjes relatief vaak als zwerfafval eindigen. Bij de illegale import komen volgens ILT- directeur Edwin van Houten ook belastingontduiking en btw-fraude voor. De inspectie deed vorig jaar ongeveer 500 onderzoeken, sprak circa 90 bedrijven aan en legde vijf boetes op. Door een maas in de wet zijn importeurs strafbaar, maar mogen verkopers en kopers de blikjes nog wel verhandelen, waardoor handhaving moeilijk is.

De prijsverschillen stimuleren de verkoop: Duitse colablikjes kosten bijvoorbeeld ongeveer 0,37 euro per stuk, tegenover circa 0,60 euro in Nederland. Goedkoopdrank.nl zegt dat minstens de helft van de omzet uit blikjes zonder statiegeld komt, maar stelt zelf niet te importeren en via tussenhandelaren in te kopen. De ILT steunt een voorstel van minister Stientje van Veldhoven om ook de verkoop te verbieden. Daarmee kunnen verkopers rechtstreeks worden aangepakt. Het handelsplatform Merkandi zegt alleen aanbieders en kopers met elkaar te verbinden. Goedkoopdrank.nl wil bij een verbod stoppen met deze verkoop, maar pleit voor een Europese aanpak.