Staat aangeklaagd vanwege thuiszittende kinderen

In dit artikel:

De oudervereniging Balans spant een rechtszaak aan tegen de Nederlandse staat om het groeiende probleem van thuiszitters — leerlingen die langere tijd geen passend onderwijs ontvangen — juridisch aan te pakken. Balans, dat ouders van kinderen met leer- en gedragsproblemen ondersteunt, kondigde donderdag de procedure aan en verzamelt steunverklaringen via haar website. De vereniging stelt dat minstens 70.000 kinderen langer dan drie maanden thuis zitten en dat circa 280.000 leerlingen (ongeveer 11% van de schoolgaande jeugd) geen volwaardig onderwijs krijgen. Volgens Balans toont die groei aan dat het huidige onderwijssysteem onvoldoende rekening houdt met verschillen tussen kinderen en dat de belofte van de invoering van passend onderwijs in 2014 om thuiszitters te verminderen niet is waargemaakt.

Directeur Joli Luijckx waarschuwt voor de ernstige gevolgen: kinderen verliezen zelfvertrouwen en perspectief, met impact op het hele gezin. Balans roept de rechter op om vast te stellen wat de staat moet doen, mede op grond van internationale verdragen, en suggereert dat Nederland kan leren van landen waar inclusief onderwijs beter functioneert, zoals Italië, Portugal en Scandinavische staten.

De overheid reageert terughoudend: staatssecretaris Tielen benadrukt dat iedereen vrij is naar de rechter te stappen en zegt dat de regering zich inzet voor goed onderwijs, in samenwerking met scholen, gemeenten, ouders en ook eerder met Balans. Balans vindt echter dat er te veel gepraat wordt zonder echte kentering, en wil een juridische uitspraak om concrete verandering af te dwingen.

Tegelijkertijd waarschuwen onderwijsbestuurders dat de problematiek complexer is dan een enkel falend schoolsysteem. Johan Flier van RefSVO wijst op factoren als psychische problemen, complexe thuissituaties, langdurige wachtlijsten in de jeugdzorg en trauma’s — zaken die vaak buiten de invloedssfeer van school liggen. Scholen proberen te helpen, maar hebben grenzen en leraren zijn geen therapeuten. Flier betreurt dat debatten soms de indruk wekken dat het onderwijs enkel tekortschiet, terwijl veel thuissituaties meewegen.

Kortom: Balans zoekt via de rechter afdwingbare maatregelen om thuiszitten terug te dringen en passend onderwijs te verbeteren; tegelijkertijd wijzen onderwijsprofessionals op de noodzaak van integraal beleid dat ook zorg, jeugdhulp en gezinssituaties meeneemt.