Staakt-het-vuren of niet: in Gaza worden nog altijd Palestijnen gedood
In dit artikel:
Het in oktober afgekondigde bestand in Gaza heeft het geweld niet beëindigd: Israëlische luchtaanvallen, artillerie en geweervuur veroorzaken nog steeds doden, zo meldt het Palestijnse ministerie van Volksgezondheid. Sinds de aankondiging van het staakt‑het‑vuren zijn volgens dat ministerie zeker 600 Palestijnen omgekomen. Recente incidenten tonen de fragiele realiteit van het bestand: een kind werd in het noorden door een Israëlische drone gedood terwijl het naar verwoeste huizen liep, in Khan Younis schoot Israëlisch vuur een 20‑jarige dood en bij luchtaanvallen afgelopen weekend vielen onder meer slachtoffers toen een vluchtelingentent in Jabalia werd geraakt.
Israël zegt de aanvallen te richten tegen schendingen van het bestand door Hamas‑strijders, maar verstrekt geen openbaar bewijs daarvoor. De voortdurende aanvallen en de onveilige situatie bemoeilijken ook plannen voor internationale troepen of grootscheepse wederopbouw.
Een nieuwe studie in The Lancet stelt dat het dodental in de eerste zestien maanden van de oorlog veel hoger ligt dan officiële Gazaanse cijfers: tussen 7 oktober 2023 en begin januari 2025 kwamen naar schatting ongeveer 75.200 Palestijnen om door Israëlisch geweld — bijna 35 procent meer dan de circa 49.000 doden die door lokale gezondheidsautoriteiten werden geregistreerd. De onderzoekers wijzen erop dat vrouwen, kinderen en ouderen disproportioneel vaak onder de slachtoffers zijn, en dat de officiële tellingen waarschijnlijk een ondergrens vormen omdat ziekenhuizen en administratieve systemen zijn verwoest. Ook is er aandacht voor een groeiende “grijze zone” van indirecte sterfte — mensen die later overlijden aan infecties of door gebrek aan schoon water en zorg na aanvallen en die vaak niet als oorlogsslachtoffer worden meegeteld. In januari erkende een Israëlische legerfunctionaris dat het aantal doden in Gaza boven de 70.000 ligt.
Internationaal heeft de door de Verenigde Staten geïnitieerde Vredesraad voor Gaza deze week in Washington voor het eerst vergaderd; dit orgaan moet toezien op wederopbouw en kan mogelijk een internationale stabilisatiemacht coördineren. Tot dusver neemt geen Palestijnse vertegenwoordiger deel, en landen als Indonesië stellen deelname van personeel afhankelijk van een echte verbetering van de veiligheidssituatie. Nederland heeft zich voorlopig onthouden van deelname omdat onduidelijkheid bestaat over het mandaat van de raad, de verhouding met de Verenigde Naties en welke bevoegdheden het krijgt bij wederopbouw en toezicht. De VS en andere landen hebben financiële toezeggingen gedaan, maar concrete besteding en mandaat blijven onvolledig uitgekristalliseerd.