Spanningen tussen Turkije en Israël lopen steeds verder op: tienduizenden gaan de straat op in Istanbul

donderdag, 1 januari 2026 (19:34) - NRC Handelsblad

In dit artikel:

Op 1 januari vroeg in de ochtend verzamelden tienduizenden mensen zich bij de Galatabrug in Istanbul voor een door pro-regeringsorganisaties georganiseerde pro-Palestina-demonstratie. De betoging — de derde op rij op deze datum — trok ook steun van de vier grootste Turkse voetbalclubs en werd publiekelijk gepromoot door Bilal Erdoğan, de jongste zoon van president Recep Tayyip Erdoğan, die zelf tot de sprekers behoorde. Veel demonstranten waren al vroeg aanwezig; Merve Yakut (32) reisde bijvoorbeeld alleen vanuit Kocaeli en hield zowel een Turkse als Palestijnse vlag vast.

Aanleiding is de situatie in Gaza: ondanks een formeel staakt-het-vuren meldt Israël toch bombardementen en heeft het aangekondigd dat meerdere internationale hulporganisaties niet langer welkom zijn in Gaza en de Westelijke Jordaanoever. De Turkse regering beschuldigt Israël van het belemmeren van humanitaire hulp en gebruikt die kwestie om aan internationale druk en binnenlandse steun te werken.

Het protest had een uitgesproken religieuze toon — uit de menigte klonk regelmatig “Allahu akbar” en op grote schermen werden sprekers en symbolen vertoond; de Galatatoren werd bijvoorbeeld met een Palestijnse keffiyeh bekleed. Er waren ook beelden van de overleden Hamas-leider Yahya Sinwar zichtbaar, en sprekers prezen hardere toonzettingen richting Israël. Emrullah Sener scandeerde meegeluid “Free, free Palestine!” en veel deelnemers riepen op tot boycots van Israëlische goederen.

De betoging valt samen met almaar oplopende spanningen tussen Turkije en Israël. Naast openlijke kritiek op Israël speelt geopolitiek mee — meningsverschillen over Syrië, de recente erkenning van Somaliland door Israël (een region waarin Turkije jarenlang geïnvesteerd heeft), en Turks contact met Hamas hebben de relatie verder onder druk gezet. Volgens het artikel heeft Erdoğan zich sinds verlies bij de lokale verkiezingen in 2024 strakker gepositioneerd om kiezers te herwinnen; Turkije presenteerde zich ook als bemiddelaar bij een internationaal ‘vredesplan’, maar Israël blokkeert Turkse inzet in eventuele internationale troepen.

Binnen Turkije bestaat ook kritiek op de presidentiële lijn: sommige tegenstanders wijzen op handelsbetrekkingen met Israël, iets wat de Erdoğan-familie en haar aanhangers ontkennen — volgens Ankara is handelsverkeer sinds 2023 afgebouwd en in 2025 stopgezet, terwijl Israël beweert dat handel via derde landen doorgaat. Demonstranten zoals Seda Kotan zeggen te hopen dat de boycot en politieke druk effect sorteren, maar twijfelen of Turkije dat alleen voor elkaar kan krijgen. De bijeenkomst benadrukt zowel brede publieke sympathie voor de Palestijnse zaak in Turkije als de politieke inzet van de regering om die sympathie te kanalizeren.