Slagveld in de winkelstraat: Overheid vermoordt de kleine ondernemer, grote ketens lachen zich rijk
In dit artikel:
ABN Amro publiceert een rapport dat zelfstandig winkeliers dreigen te verdwijnen en dat grote ketens hun marktaandeel zullen vergroten; De Telegraaf neemt die boodschap klakkeloos over. De auteur van dit opiniestuk verzet zich fel tegen die presentatie: het verdwijnen van de kleine ondernemer wordt niet veroorzaakt door een onvermijdelijke marktkracht, maar is volgens hem het directe gevolg van jarenlang politiek en bestuurlijk handelen dat de regels zo inricht dat multinationals bevoordeeld worden.
Belangrijkste punten uit het stuk:
- Fiscale ongelijkheid: lokale ondernemers betalen volgens de schrijver relatief veel belastingen en heffingen, terwijl grote ketens profiteren van fiscale constructies, internationale winstverschuiving en professionele adviesapparaten die hun belastingdruk verlagen.
- Ongelijke energietarieven en staatssteun: industriële grootverbruikers krijgen kortingen of gunstregelingen op energie, terwijl het mkb de volle prijs betaalt — dit wordt gezien als indirecte staatssteun voor de groten.
- Regeldruk en loondoorbetaling: stapeling van verplichtingen (lange loondoorbetaling bij ziekte, stijgend minimumloon, rapportage- en duurzaamheidsregels) treft kleine bedrijven disproportioneel omdat zij minder capaciteit hebben om aan die bureaucratie te voldoen.
- Corona-maatregelen: tijdens de pandemie mochten supermarkten en drogisterijketens vaak openblijven; veel speciaalzaken moesten sluiten, wat volgens de auteur een forse, deels onomkeerbare omzetverplaatsing naar de ketens veroorzaakte en voor veel zelfstandigen schulden en faillissementen betekende.
- Huur en winkelruimte: pandverhuurders geven de voorkeur aan ketens met lange contracten, wat leidt tot hogere huren en verdringing van zelfstandigen. Het resultaat is een steeds uniformer straatbeeld met dezelfde merken en minder lokaal aanbod.
De schrijver benadrukt dat consumenten vaak wel voorkeur hebben voor lokale winkels vanwege service, sfeer en unieke producten — verkiezingen voor 'de leukste winkel' zouden dat aantonen — maar dat die vraag door het huidige beleid onbetaalbaar en onhoudbaar gemaakt wordt.
Concluderend: dit is volgens het stuk geen onvermijdelijke marktdynamiek maar politiek beleid met keuzes die de middenstand benadelen. De oproep is politiek actie te voeren voor een gelijker speelveld: belastingrechtvaardigheid, eerlijke energietarieven, minder disproportionele regeldruk en maatregelen tegen huurverdringing. De auteur roept lezers op het mkb te steunen en zich te verzetten tegen bevoorrechting van grootkapitaal.
Kort extra context: discussies over het behoud van lokale detailhandel en het waarborgen van diversiteit in winkelstraten spelen in veel westerse landen; beleidsopties die vaak worden genoemd zijn gerichte subsidies, fiscale hervormingen, strengere regels tegen agressieve belastingplanning, huurbeperkende maatregelen en het prioriteren van kleine ondernemers in lokaal ruimtebeleid.