„Sigarettenfilters leveren geen gezondheidswinst op, wel milieuschade"

In dit artikel:

Toxicoloog Charlotte Pauwels waarschuwt dat zogenaamd biologisch afbreekbare sigarettenfilters vooral greenwashing zijn: ze veranderen weinig aan de gezondheids- en milieuproblemen die peuken veroorzaken. Filters bestaan grotendeels uit celluloseacetaat (een vorm van plastic) en bevatten vaak kleine ventilatiegaatjes waardoor de rook verdund aanvoelt. Dat verzachtende effect zorgt er paradoxaal voor dat rokers dieper inhaleren en uiteindelijk evenveel schadelijke stoffen opnemen als bij ongebufferde sigaretten; er is dus geen aantoonbaar gezondheidsvoordeel voor de gebruiker.

Milieugewijs leveren filters microplastics en andere verontreinigers aan natuur en bodem. Exacte hoeveelheden zijn onzeker, maar schattingen noemen honderden miljoenen tot miljarden peuken die jaarlijks op straat belanden. Peuken blijven lang in het milieu aanwezig en kunnen leiden tot verspreiding van nicotine, zware metalen, PAK’s (verbrandingsproducten), benzeen, tolueen, weekmakers en brandvertragers — stoffen schadelijk voor mens en milieu.

Pauwels pleit voor een bredere aanpak dan alleen nationaal beleid: een verbod op plastic filters heeft milieuwinst, maar werkt het beste als het Europees wordt ingevoerd om grensoverschrijvende aankoop te voorkomen. Tegenargumenten van de tabaksindustrie — dat een filterverbod neerkomt op een algeheel verbod op sigaretten — wijst zij van de hand; er bestaan al filterloze sigaretten en alternatieven. Nieuwe ‘biologisch afbreekbare’ filters noemt ze “pure greenwashing”: ze wekken de indruk duurzamer of veiliger te zijn, terwijl de schadelijke stoffen en gezondheidsrisico’s blijven bestaan.