Senaat is reddingsboei voor stevig debat over box 3

In dit artikel:

De Eerste Kamer staat deze week onverwacht centraal in de strijd over de nieuwe box 3-belasting. Dinsdag debatteert de Senaat over het stelsel dat al door de Tweede Kamer is goedgekeurd, maar waar vooral CDA en VVD nu twijfels over hebben. Het kernpunt is of spaarders en beleggers voortaan belasting moeten betalen over zogenoemde papieren winst: koersstijgingen die nog niet daadwerkelijk zijn verzilverd. Dat is in het nieuwe systeem de hoofdregel, via een vermogensaanwasbelasting. Voor vastgoed en aandelen in jonge bedrijven geldt een uitzondering.

De Eerste Kamer lijkt echter te overwegen om die belasting op niet-gerealiseerde winst alsnog aan te passen of te schrappen. Het alternatief, een vermogenswinstbelasting waarbij pas bij verkoop wordt afgerekend, zou volgens ambtenaren van Financiën wel een gat van 22 miljard euro slaan in de begroting. Toch komt er nu voor het eerst serieus politiek debat over die keuze, terwijl daar in de Tweede Kamer nauwelijks ruimte voor was: voorstellen voor zo’n alternatief werden destijds afgekapt en door het kabinet afgewezen.

Tegelijk schuift minister van Binnenlandse Zaken Pieter Heerma het bredere debat over de rol van de Eerste Kamer naar voren. Hij wil dat de Senaat wetsvoorstellen voortaan zelf kan aanpassen, in plaats van alleen een minister te kunnen vragen dat via een novelle te doen. In de box 3-kwestie laat juist die Senaat zien waarom dat debat relevant is: daar kan een omstreden wet alsnog op de inhoud worden herzien.