Scurati koppelt bij Buitenhof populisme aan Mussolini, en dezelfde zondag zet Jetten zijn tegenstanders weg als 'schreeuwers'

In dit artikel:

Een opiniestuk bekritiseert de VPRO en het programma Buitenhof omdat de Italiaanse schrijver Antonio Scurati er zondag opnieuw te gast is. Volgens de omroep is Scurati’s boodschap dat het hedendaagse populisme geworteld is in het fascisme en populisme van Benito Mussolini. De auteur vindt het problematisch dat de publieke omroep hem die visie, met publiek geld, voor de tweede keer in twee jaar laat uitdragen.

Tijdens zijn eerdere optreden op 2 juni 2024 stelde Scurati dat het historische fascisme niet terugkeert, maar dat populisme volgens hem het „nieuwe fascisme” is. Presentator Twan Huys legde toen zelf een verband tussen de opkomst van Giorgia Meloni in Italië en de Nederlandse PVV van Geert Wilders. Scurati zei daarop dat Italiaanse intellectuelen teleurgesteld waren door de opkomst van antidemocratische bewegingen, partijen en leiders in Nederland.

De schrijver van het opiniestuk stelt dat hiermee niet letterlijk wordt gezegd dat PVV-kiezers fascisten zijn, maar dat de combinatie van Mussolini, populisme, nieuw fascisme en de PVV miljoenen kiezers wel in die richting neerzet. PVV en Forum voor Democratie zouden volgens peilingen samen circa dertig zetels vertegenwoordigen, ongeveer een vijfde van de Tweede Kamer.

Het artikel draait Scurati’s eigen definitie van populisme om. Volgens hem is een populist een leider die beweert het volk te belichamen, waardoor tegenstanders automatisch als vijanden van het volk worden gezien. De auteur vindt dat juist Nederlandse instituties politieke tegenstanders als een gevaar voor de democratie behandelen. Als voorbeelden noemt hij een AIVD-waarschuwing over remigratie, een mogelijk besluit van minister Rianne Letschert om de erkenning van Ongehoord Nederland in te trekken en kritiek van premier Jetten op „schreeuwers” in de politiek.

Ook wordt Scurati’s kritiek op censuur in Italië aangehaald. In 2024 werd een monoloog van hem niet uitgezonden door de Italiaanse publieke omroep RAI. Volgens het opiniestuk wordt dat in Italië censuur genoemd, terwijl het mogelijke weren van Ongehoord Nederland in Nederland als handhaving van de Mediawet wordt gepresenteerd.

De auteur benadrukt dat Scurati zijn mening mag geven, maar vindt dat Buitenhof alle kiezers serieus moet nemen en PVV- en FVD-stemmers niet met fascisme moet associëren. De Tweede Kamer zou de minister daarom moeten vragen waarom ON! wordt aangepakt terwijl de NPO vergelijkbare politieke duidingen blijft uitzenden.