Schuilplaatsen nodig bij hitte, overstroming of natuurbranden: 'Hoe eerder dit wordt aangepakt, hoe beter'
In dit artikel:
De Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR) dringt erop aan dat gemeenten snel schuilplaatsen aanwijzen en inrichten als voorbereiding op dreigende klimaatrampen zoals hittegolven, overstromingen, droogte en natuurbranden. Publieke ruimtes als stations, buurthuizen, bibliotheken en sportkantines moeten herkenbaar en bereikbaar zijn als veilige plekken voor kwetsbare inwoners, zoals ouderen en alleenstaanden, die tijdens extreme weersomstandigheden extra bescherming nodig hebben.
Hoewel fysieke maatregelen zoals dijkverhoging en kustbescherming aandacht krijgen, benadrukt de WRR dat sociale weerbaarheid en gezamenlijke veerkracht minstens zo belangrijk zijn om slachtoffers te voorkomen. Veel Nederlanders zijn nu onvoldoende geïnformeerd over het bestaan en de locatie van dergelijke klimaatschuilplaatsen in hun gemeenten, wat een urgente taak vormt voor lokale overheden. Naast aanwijzing pleit de WRR ook voor duidelijke inrichting en communicatie over deze schuilplekken.
Daarnaast adviseert de WRR de instelling van een landelijke ‘schuilplaatscoördinator’ die namens alle bestuurslagen, van rijk tot waterschap, zorg draagt voor de samenhang in beleid en uitvoering rondom klimaatschuilplaatsen. Dit moet bijdragen aan zowel fysieke bescherming als sociale betrokkenheid binnen gemeenschappen.
Dordrecht wordt genoemd als voorbeeld voor het serieus voorbereiden op wateroverlast met schuilplekken in hoger gelegen nieuwbouwlocaties. Ook Amsterdam en Rotterdam lopen vooruit in dit soort initiatieven. Volgens WRR-raadslid en hoogleraar Suzanne Hulscher is sociale veerkracht van levensbelang omdat de overheid niet altijd volledige veiligheid kan bieden tegen plotselinge, extreme weersomstandigheden. Het rapport ‘Mens en klimaat. De kracht van sociale infrastructuur bij adaptatie’ wordt binnenkort overhandigd aan minister Barry Madlener, verantwoordelijk voor klimaatadaptatie, om verdere actie te stimuleren.