Schrijversbond boos over tarieven streamingdiensten: '8,5 cent per beluisterd boek'
In dit artikel:
Dichter en schrijver Lieke Marsman heeft aan meer dan 500.000 beluisterde minuten van haar luisterboek Op een andere planeet kunnen ze me redden op streamingplatform Fluister slechts ruim 200 euro overgehouden — dat bedrag ontstond bij volledig uitbetaalde luisterbeurten van ongeveer 8,5 cent per beluistering. Die luisteraantallen beslaan bijna een jaar aan luistertijd; Marsman maakte haar beklag hierover eind vorige maand op sociale media, ondanks dat het boek op Fluister het luisterboek van 2025 won.
Uitgeverij Pluim, waar Marsmans boek verscheen, benadrukt dat het produceren van een luisterboek niet goedkoop is: studiotijd, ingesproken tekst, correcties en overige productiekosten lopen op. Na aftrek van die kosten bleef er voor de uitgeverij zelf ongeveer evenveel over als voor de auteur — dus ook circa twee honderd euro.
Fluister, onderdeel van DPG Media, reageert dat vergoedingen marktconform zijn en wijst erop dat platforms en uitgeverijen onderling afspraken maken over tarieven; uitgevers op hun beurt regelen de afdracht met auteurs. Branchevereniging Groep Algemene Uitgevers (GAU) benadrukt dat de luistermarkt anders is dan de fysieke boekenmarkt: luisteraars vormen vaak een andere doelgroep dan kopers van papieren boeken en sommige auteurs scoren op streaming wél beter. Tarieven maken partijen echter niet openbaar vanwege mededingingsrechtelijke gevoeligheid.
De Auteursbond en veel schrijvers zijn kritisch: volgens hen gebruiken streamingdiensten luister- en e-books vooral om abonnees te winnen, en profiteren ze als abonnementhouders weinig luisteren omdat er dan weinig betaald hoeft te worden aan makers. De bond wijst ook op het verschil met fysieke verkoop: bij een papieren boek van zo’n €20 ontvangt een auteur in het begin meestal rond 10% (ongeveer €2) per verkocht exemplaar; e-books kennen doorgaans rond 25% van de netto-opbrengst. Auteurs vinden de opbrengsten per luistering te laag en vrezen dat dit zal leiden tot minder investeringen in nieuwe titels en meer door AI gemaakte en ingesproken lagekwaliteitscontent.
Fluister zegt de zorgen van Marsman serieus te nemen en heeft met haar uitgeverij afspraken gemaakt om meer helderheid over vergoedingen te scheppen. Marsman pleit zelf voor uitgeverssamenwerking in een eigen platform met redelijke betalingen om schrijvers leefbaar inkomen en kwalitatief aanbod te behouden.