Schonere lucht onderweg, lichte sneeuw op komst voor noordelijke provincies
In dit artikel:
Het RIVM heeft voor vandaag een smogwaarschuwing uitgegeven voor het gebied noordelijk van de lijn Amsterdam–Arnhem: in veel plaatsen in de noordelijke helft van Nederland zijn de concentraties fijnstof onvoldoende tot slecht. Oorzaak is een zwakke oostenwind die vervuilde lucht uit Oost-Europa lange tijd boven het land liet hangen.
Vanavond en komende nacht neemt de bewolking toe en staat er over het algemeen weinig wind; alleen aan zee waait het uit het noordoosten wat harder. In het uiterste oosten kan aan het einde van de nacht wat sneeuw vallen; vanaf ongeveer 04.00 uur geldt in Groningen, Drenthe en Overijssel code geel wegens gladheid. Landinwaarts vriest het licht.
Door een draai van de wind naar het noorden wordt schonere lucht aangevoerd, waardoor de smog naar verwachting morgen afneemt. Morgen blijft het overwegend grijs met temperaturen rond 1–3°C; in de noordoostelijke helft valt af en toe sneeuw en de gladheidswaarschuwing voor de oostelijke provincies geldt tot in de middag. In het zuiden is meer kans op zon. De noordelijke wind neemt landinwaarts toe naar matig, in het Waddengebied vrij krachtig. Voor de dagen daarna verandert het weer weinig: vaak wolken, af en toe wat neerslag en grotere kans op winterse neerslag hoe noordelijker je komt; de temperatuurverschillen tussen noord en zuid blijven bestaan.
Het huidige smogprobleem past in een breder Europees patroon: wintersmog komt regelmatig voor in Centraal-Europa (bijv. Polen, Tsjechië, Slowakije). Onderzoek uit het SAAERO-project laat zien dat steden als Sarajevo in de winter zeer hoge fijnstofconcentraties kunnen hebben, met sterke avondpieken veroorzaakt voor een belangrijk deel door huishoudelijke hout- en kolenstook. In Nederland zijn het aantal smogdagen sinds 1992 overigens afgenomen dankzij maatregelen om de luchtkwaliteit te verbeteren; wintersmog ontstaat hier vooral bij zwakke tot matige oostenwind die vervuilde lucht uit het oosten aanvoert en mengt met lokale emissies.
Advies aan kwetsbare groepen: mensen met longaandoeningen (zoals astma of bronchitis) en hart- en vaatpatiënten wordt aangeraden inspanning te beperken tijdens hoge fijnstofconcentraties, omdat deze de longfunctie en gezondheid kunnen aantasten.