Scholen moeten diversiteit vieren, juist als er weerstand is | opinie

In dit artikel:

Paarse Vrijdag, elk jaar op de tweede vrijdag in december, is volgens Diana van Bergen een krachtig middel voor scholen om lhbtiq+-leerlingen te laten weten dat ze er mogen zijn. Scholen die meedoen geven een zichtbaar steunbetoon; vaak is het een vrolijke dag waarop diversiteit gevierd wordt en jongeren een hart onder de riem krijgen. Dat is juist belangrijk nu er in de samenleving steeds meer weerstand tegen lhbtiq+-inclusie lijkt te ontstaan.

Van Bergen benadrukt dat school een cruciale sociale omgeving is: leerlingen brengen daar veel tijd door en vormen er belangrijke vriendschappen. Negatieve ervaringen, zoals pestgedrag of denigrerende grappen van klasgenoten — soms zelfs van docenten — raken daardoor hard. Voor lhbtiq+-jongeren kan dat gevoel van anders-zijn leiden tot eenzaamheid en heeft het grote gevolgen; alleen zeer ondersteunende ouders kunnen zulke ervaringen vaak compenseren. Daarom pleit ze ervoor dat scholen actief steun tonen en niet wegduiken uit angst voor klachten van ouders of weerstand in de gemeenschap.

Sommige tegenstanders vrezen dat voorlichting kinderen zou “indoctrineren” of dat identiteiten zich als een trend verspreiden. Van Bergen noemt zulke beweringen onjuist: onderwijs over seksuele- en genderdiversiteit zorgt vooral dat jongeren eerder nadenken en zich soms eerder uiten, maar het creëert geen identiteit. Kinderen “steken elkaar niet aan”; wie geen twijfels heeft over zijn of haar seksuele oriëntatie of genderidentiteit, zal door die gesprekken meestal niet van gedachten veranderen.

Haar advies aan scholen is concreet: maak het niet bij één symbolische dag. Veranker diversiteit en inclusie in het curriculum, zorg dat het lerarenteam de boodschap ondersteunt en geef het goede voorbeeld. Richt een GSA (Gender & Sexuality Alliance) op waar zowel hetero- als lhbtiq+-leerlingen samenwerken aan een veilige schoolcultuur. Leg aan bezorgde ouders uit waarom het onderwerp behandeld wordt en vertel wat het betekent om op jonge leeftijd het gevoel te hebben dat je toekomst er anders uitziet dan die van leeftijdsgenoten.

Van Bergen roept scholen op Paarse Vrijdag feestelijk en positief te maken en niet te schromen om meer te doen voor structurele veiligheid en inclusie. Diana van Bergen is adjunct hoogleraar suïcide en suïcidepreventie onder jongeren aan de Rijksuniversiteit Groningen.