Schier-kabel staat 'stopcontact' Eemshaven in de weg: Groningen blijft hameren op tunnelvariant maar wil geen kerncentrale

In dit artikel:

De provincie Groningen en de gemeenten Het Hogeland en Eemsdelta hebben formeel bezwaar aangetekend tegen het rijksontwerpplan Verbindingen Aanlanding Wind Op Zee (VAWOZ). Zij verzetten zich tegen de keuze van het kabinet om de stroomkabel van het nieuwe windpark Doordewind (verwachte productie vanaf 2032, 80 km boven Schiermonnikoog) onder het eiland en dwars door de Waddenzee te leiden, met aanlanding bij Kloosterburen en doorvoer naar de Eemshaven.

Regionale overheden en natuurorganisaties hadden al jaren een andere oplossing bepleit: een tunnelbak door de zeebodem tussen Schiermonnikoog en de vaargeul naar de Eemshaven. Die tunnel biedt volgens hen veel meer capaciteit en flexibiliteit om later extra kabels bij te leggen voor toekomstige windparken. Het kabinet wil deze tunneloptie wel verder onderzoeken, maar vindt haar in de ogen van het Rijk op korte termijn technisch complex, miljarden euro’s duurder en niet vóór 2040 realiseerbaar. Daarom kiest Den Haag nu voor de onder-Schier-route alleen voor Doordewind.

De noordelijke overheden wijzen er op dat die Schier-verbinding slechts ongeveer 4 GW kan doorvoeren, terwijl om de ambitie uit het Nij Begun-programma te halen circa 23 GW naar de Eemshaven zou moeten stromen. Met andere woorden: de gekozen kabel maakt dat de Eemshaven niet kan uitgroeien tot het nationale ‘stopcontact’ voor een groot deel van de toekomstige Noordzeewind. Bovendien vrezen regionale partijen onherstelbare schade aan de kwetsbare Waddenecologie, extra verzilting van kleigronden en oogstverlies voor kustlandbouw; dergelijke effecten kunnen ook leiden tot langdurige bezwaarprocedures.

Een extra twistpunt is dat het kabinet de tunnelvariant nadrukkelijk koppelt aan de bouw van mogelijke nieuwe kerncentrales in de Eemshaven: zonder extra grote vraag (zoals door kernenergie) is een dure tunnel volgens Den Haag economisch moeilijk te verantwoorden. Die koppeling stuit regionaal op verzet; provincie en gemeenten willen via hun bezwaarprocedure de aanleg van nieuwe reactoren in de Eemshaven definitief uitsluiten.

Kort samengevat: de gekozen Schier-route raakt politiek, ecologisch en economisch beladen; Noordelijke overheden vrezen dat de beslissing de toekomstcapaciteit van de Eemshaven beperkt, natuur- en landbouwschade veroorzaakt en de deur openzet voor kernenergie, en zetten nu juridische stappen om dat te voorkomen.