Schermtijd | Zelfs de echte foto van Maduro leek nep door AI-vertroebeling

In dit artikel:

Techcolumnist Rutger Otto beschrijft hoe na een door Trump aangekondigde aanval op Venezuela recent een stroom realistisch ogende, maar valse foto’s opdook op sociale media waarin de Venezolaanse president Nicolás Maduro zogenaamd door een Amerikaanse eenheid werd afgevoerd. Eén AI-gegenereerde afbeelding werd massaal gedeeld — niet alleen door anonieme accounts, maar ook door politici en influencers — en zelfs Trump plaatste later een eigen foto als ‘bewijs’. Omdat er al zoveel nepbeelden circuleerden, raakte het publiek in verwarring en werd het moeilijk onderscheid te maken tussen echt en fake; ook de beeldredactie van The New York Times worstelde hiermee.

Otto legt uit dat zulke hyperrealistische beelden het vertrouwen in authentieke foto’s ondermijnen: als veel nepbeelden rondgaan, neemt de geloofwaardigheid van echte beelden af. UvA-onderzoeker Michael Hameleers waarschuwt dat dit leidt tot wijdverspreide twijfel en verwarring. AI-ethicus Joris Krijger vult aan dat nepbeelden niet alleen verwarring zaaien maar ook de werkelijkheid kunnen vervormen en misbruikt worden om politieke agenda’s — bijvoorbeeld tegen migratie — emotioneel te laden en publiek opinie te sturen wanneer er nog geen echt beeldmateriaal is.

De column signaleert een menselijke factor: mensen zijn hongerig naar direct beeldmateriaal en neigen sneller onkritisch te delen als beelden passen bij wat ze willen geloven. In tijden van doomscrollen neemt de aandacht af en factchecken gebeurt zelden. Otto roept daarom op tot waakzaamheid: controleer de herkomst van beelden, wie ze verspreidt en met welk doel, en zoek naar bevestiging bij betrouwbare bronnen. Kritisch blijven is essentieel, maar moet niet omslaan in totale cynische wantrouwen.

Kortom: de opkomst van overtuigende AI-beelden maakt visueel bewijs kwetsbaar; bewust delen en verantwoord verifiëren zijn de belangrijkste antidotes tegen de verzachting van de waarheid.