Rutte is geen Trump-fluisteraar, hij is de gegijzelde nachtzuster van een Machiavellistische waanzinnige

In dit artikel:

NRC, de Volkskrant en NU.nl schrijven dat premier Mark Rutte in één uur Donald Trump van koers heeft doen veranderen rond diens Groenland-opmerking. De auteur noemt dat onzin: volgens hem waren het bankdruk en Europese dwang — banken als Morgan Stanley die leningen onder druk zetten en de EU die het anti-coercie-mechanisme (de “Bazooka”) toonde — die Trump in de hoek duwden, niet diplomatiek fluisteren van Rutte. Dat beeld wordt volgens de schrijver ondersteund door een tijdlijn van Rachel Maddow: na waarschuwingen van bedrijven en de EU viel een opvallende pauze in Trumps tweetgedrag, een stilte waarin paniekerige telefoontjes en een tijdelijk uitstapplan werden voorbereid.

Rutte profiteert van de eer omdat hij niet kan zeggen wat er werkelijk gebeurde zonder zijn eigen positie te schaden. Daardoor voedt hij het imago van de ‘stille kracht’ en relativiseert hij het incident — hij downt het onderwerp en spreekt liever over “visies” op het Arctische gebied dan over concrete maatregelen. De auteur vergelijkt Rutte herhaaldelijk met een nachtzuster bij een sterfbed: iemand die troost biedt maar geen beslissende macht heeft. Trump daarentegen reageert publiek emotioneel en onvoorspelbaar; op de terugvlucht snoeide hij twitterend tegen Goldman Sachs en zette hij Carney uit een adviespositie, terwijl zakelijke maatregelen zijn bedrijfstegoeden of kredieten ter waarde van naar schatting vier miljard onder druk zetten.

Politiek gezien ziet Rutte volgens de schrijver weinig andere opties dan “consequentialisme”: het tijdelijk verdragen van een problematische Amerikaanse president omdat dat op korte termijn meer middelen en tijd voor Europese defensie kan opleveren. Die realpolitik beschouwt de auteur als moreel problematisch — een poging om tijd te kopen door te collabore­ren met chantage en vandalisme — en karakteriseert Ruttes houding als passief, bijna gegijzeld en lijdend aan een soort Stockholm-syndroom.

De schrijver waarschuwt dat deze dynamiek grotere gevolgen heeft: versterkte defensie-uitgaven, debat over nucleaire opties in Europa (zoals Polen), en een samenleving die een premier op een schild hijst zonder te weten wat hij werkelijk heeft bereikt. In zijn ogen is de mythe dat Rutte Trump “eenvoudig” heeft teruggefloten een combinatie van wishful thinking en journalistieke oppervlakkigheid.