Rust terug op militaire basis Cyprus na drone-inslag, 'maar iedereen is bang'
In dit artikel:
In het dorp Akrotiri, direct naast de gelijknamige Britse militaire basis in het zuidwesten van Cyprus, is na twee weken de rust weergekeerd — al voelen veel bewoners zich nog niet veilig en vertrok een deel tijdelijk uit het dorp. Twee weken geleden sloeg een door Iran afgevuurde drone, volgens onderzoek afkomstig uit Libanon en waarschijnlijk gelanceerd door Hezbollah, in op de basis. Een loods raakte beschadigd, maar er vielen geen gewonden. Daarna onderschepten Britse straaljagers nog twee drones die op Cyprus afvielen.
Akrotiri is één van de twee Britse bases die bij de onafhankelijkheid van Cyprus in 1960 zijn behouden en juridisch als Brits overzees gebied gelden; samen beslaan ze ongeveer 3 procent van het eiland. Van de circa 20.000 mensen in het gebied is zo’n helft Cyprioot en de rest bestaat uit Britse militairen en hun families. De bases worden gebruikt voor militaire operaties en inlichtingenwerk, maar de Cypriotische regering heeft volgens het artikel geen zicht op wat er binnen de bases gebeurt.
De Britse premier Keir Starmer sprak president Nikos Christodoulides toe en garandeerde dat Groot-Brittannië niet meedoet aan een oorlog tegen Iran en dat de VS de bases niet mogen inzetten voor aanvallen. Dat weerhoudt Iran er echter niet van de bases als legitieme doelwitten te zien. Christodoulides benadrukt herhaaldelijk: "Cyprus is geen partij in de oorlog en wil dat ook niet worden", maar de nabijheid van het geweld maakt de dreiging tastbaar voor bewoners rond de bases.
Onder inwoners groeit de wens om de Britse aanwezigheid te heroverwegen; velen zien de bases als overblijfsel van koloniale tijden en nu ook als bron van onveiligheid. Een juridische en politieke wijziging is echter complex: de oorspronkelijke overeenkomst uit 1960 is expliciet, en een heronderhandeling vereist niet alleen instemming van Londen maar ook van zowel Grieks- als Turks-Cyprioten — een vrijwel onoplosbare eis zolang het eiland sinds 1974 verdeeld blijft.
Als reactie stuurden meerdere EU-landen fregatten om Cyprus te beschermen, en Griekenland zond marineschepen en extra F-16’s. In de dorpscafés overheerst bezorgdheid en het verlangen naar meer zeggenschap over een situatie die door lokale bewoners steeds vaker als ontoereikend en gevaarlijk wordt ervaren.