Ronald Plasterk: Kloof niet links-rechts maar volks versus hogeropgeleid - immigratie, criminaliteit en EU doorslaggevend

vrijdag, 20 maart 2026 (16:06) - Dagelijkse Standaard

In dit artikel:

Ronald Plasterk schrijft in een recente column in De Telegraaf dat de klassieke links‑rechtstegenstelling in Nederland wordt overstegen door een breuklijn tussen het gewone volk en de hogeropgeleide beleidselite. Hij baseert zich op recent onderzoek van politicologen Wouter Schakel (Leiden) en Daphne van der Pas (UvA). Volgens dat onderzoek zou het bestuur van het land er fundamenteel anders uitzien als opleidingsgroepen evenredig in de politiek vertegenwoordigd waren: meer sociale voorzieningen, kleinere inkomensverschillen, strengere immigratie, hardere criminaliteitsbestrijding en minder Europese integratie.

Plasterk stelt dat het huidige kabinet precies het omgekeerde doet en daarmee het profiel van een “hogeropgeleiden‑kabinet” draagt: partijen als D66 en in mindere mate VVD vertegenwoordigen vaak de academisch geschoolden en beterbetaalden, wat volgens hem leidt tot bezuinigingen op sociale regelingen, verarming van lagerbetaalden, behoudend migratiebeleid en meer macht naar Brussel. De opvattingen van lageropgeleiden zouden zich niet bij de linkse oppositie bevinden maar vooral bij zogenoemde populistische partijen zoals PVV, BBB, FVD en JA21.

De kern van Plasterks betoog is dat de politieke spanningen primair sociaal-cultureel zijn — “volks” versus “hoger opgeleid” — en dat die kloof, zolang ze in Den Haag niet wordt erkend, onvrede zal blijven aanwakkeren. Hij koppelt die analyse aan voorbeelden van internationaal rechts‑links‑geweld en cultuurconflicten als toetssteen voor de ernst van de breuk.

Aan het slot van de pagina staat een aparte, felgekleurde oproep tegen lesmateriaal van Rutgers en de Week van de Lentekriebels, met een petitie om dit uit de basisscholen te weren. Die passage is een actief politieke boodschap en sluit aan bij de emotionele toon van het stuk.