Roermond nam de pet niet af toen koning Willem III langsvoer

In dit artikel:

De band tussen Roermond en het Oranjehuis was eeuwenlang gespannen, maar is inmiddels uitgegroeid tot zichtbare loyaliteit. Dat laat de tentoonstelling ‘Tussen liefde en littekens’ in het Historiehuis Roermond zien, die sinds 11 juli te bezoeken is en tot 31 december loopt.

De expositie begint met de gewelddadige inname van de stad in 1572 door troepen van prins Willem van Oranje, waarbij geestelijken werden vermoord. Ook de belegering van 1632 door prins Frederik Hendrik, waarbij stadhouder Ernst Casimir omkwam, drukte lang op de verhoudingen. Roermond bleef daarna nog lang buiten het Koninkrijk der Nederlanden en keerde pas na de Franse tijd volledig terug binnen Nederland. Onder Willem I zorgden moderniseringen, zoals de Zuid-Willemsvaart, maar ook Nederlandse regels voor onderwijs, kerk en pers voor weerstand.

Tijdens de Belgische Opstand koos Roermond de Belgische kant, al bleef Oost-Limburg uiteindelijk bij Nederland. Onder Willem II verbeterde de relatie duidelijk: hij versoepelde katholieke regels en betaalde mee aan de restauratie van de Munsterkerk. Onder Willem III was de ontvangst weer koeler, maar in de twintigste eeuw sloeg de stemming om. Roermond voelde zich steeds meer Nederlands, wat zichtbaar werd in het Volkslied van 1912 en in het felle protest tegen eventuele Belgische annexatie na de Eerste Wereldoorlog.

Daarna groeide de verbondenheid verder. Bekende Roermonders kregen een prominente plek in Nederland, en bezoeken van koningin Wilhelmina, Juliana, Beatrix en dit jaar Willem-Alexander en Máxima onderstreepten die band. Wel noemt de tentoonstelling één pijnpunt: de koning is nog nooit bij de herdenking van het Nationaal Indiëmonument in Roermond geweest.