Remco de Boer: 'Stop het zelfbedrog in het energiebeleid'

In dit artikel:

De Duitse minister van Economische Zaken en Energie, Katherina Reiche (CDU), zette vorige week in de Frankfurter Allgemeine vraagtekens bij het tot nu toe gevoerde energiebeleid en brak met de strekking van de Energiewende. Ze waarschuwt dat ambitieuze doelen en fraaie cijfers het publieke schuldgevoel sussen, terwijl huishoudens in Duitsland hoge stroomprijzen betalen (tot circa 37 cent/kWh, ruim boven het EU-gemiddelde) en de industrie “bloedt”, met risico op versnelling van de de-industrialisatie. Reiche pleit voor meer realisme en een systeembenadering: niet alleen de spotprijs van zonnestroom telt, maar ook subsidies, netverzwaring, back-up, opslag en vraagsturing. Volgens haar lopen die systeembaten in Duitsland op van ongeveer 36 miljard nu naar 90 miljard per jaar in 2035.

Remco de Boer gebruikt haar analyse om te benadrukken dat Nederland dezelfde harde rekensom niet langer kan negeren. Onderzoeks- en netbeheerdata laten zien dat noodzakelijke investeringen in de Nederlandse netten tot 2040 op zo’n 235 miljard uitkomen (plus of min 40 miljard). Netcongestie veroorzaakt bovendien forse economische schade: een schatting van Boston Consulting Group noemde voor 2024 jaarlijkse verliezen van 10–35 miljard euro door krapte op het stroomnet. Die congestie ontstond omdat elektrificatie (warmtepompen, zonnepanelen, EV’s, industrie) snel toenam, terwijl netuitbreiding achterbleef.

Netbeheerder Liander reageert pragmatisch door op knelpunten extra opwek te overwegen, ook fossiele capaciteit, een voorstel dat vroeger taboe was. De strekking van de column is dat beleidsmakers in Den Haag de signalen serieus moeten nemen: een gebalanceerde, systemische aanpak is nodig om kosten te beheersen, de leveringszekerheid te waarborgen en de industrie te beschermen. De columnist is energieonderzoeker en publiceert tweewekelijks in De Telegraaf.