„RefGPT is mooi initiatief, maar schiet wezenlijk tekort"
In dit artikel:
Twee reformatorische onderwijsmensen reageren voorzichtig positief maar kritisch op RefGPT, een chatbot die antwoorden wil geven vanuit een reformatorisch perspectief. Marcel Zandee (practor innovatieve technologie, Hoornbeeck College) noemt het initiatief een nuttige eerste stap en ziet toepassingen bij vakken als godsdienst en burgerschap. Hij benadrukt wel dat AI geen vervanging is voor de docent: het persoonlijke, diepere gesprek en de beoordeling van leerlingwerk blijven mensenwerk. Zandee ziet fit met de praktijk omdat mbo-studenten al volop ChatGPT, Gemini en CoPilot gebruiken; RefGPT kan helpen grenzen en verantwoord gebruik te bespreken. Hij gaat binnenkort in gesprek met een van de initiatiefnemers.
Piet Murre (lector didactiek en schoolvakken, Driestar educatief) waardeert de intentie, maar testte de chatbot en formuleerde meerdere twijfels. RefGPT claimt volgens hem consequent reformatorische antwoorden te geven, maar in niet-theologische vragen hanteert het volgens Murre een seculier basismodel met daaroverheen een eigen reformatorische laag. Die terugkerende duiding — bijvoorbeeld het toeschrijven van verschijnselen aan een algemene “orde” — is volgens hem eendimensionaal en doorzichtig voor leerlingen. Ook waarschuwt hij voor de fundamentele beperking van grote taalmodellen: ze werken met kansberekening en kunnen hallucinerende of onjuiste antwoorden geven; daarom pleit hij voor Bijbelbewuste digitale geletterdheid waarbij leerlingen kritisch leren omgaan met AI-antwoordten.
Verder stelt Murre vragen over claims rond auteursrecht en over wie bepaalt wat “onomstreden reformatorisch” is; dergelijke normen kunnen volgens hem niet zomaar door initiatiefnemers zonder kerkelijke betrokkenheid worden vastgelegd. Hij merkt bovendien op dat RefGPT zich mogelijk niet houdt aan de belofte geen kant-en-klare werkstukken te leveren: zijn tests leverden wél complete werkstukken op. Ook vindt hij filtering via AI complexer dan traditionele blacklists en vermoedt dat de techniek commercieel of praktisch moeilijk vol te houden is binnen de gereformeerde gezindte.
Beide deskundigen zijn het eens dat scholen en kerken een rol moeten spelen in de vorming rond AI. Murre adviseert energie te steken in toerusting van ouders, docenten en kerkenraden — bijvoorbeeld door in catechese onderwerpen als herkomst van data en AI-hallucinaties te behandelen — in plaats van blind te vertrouwen op een gefilterde chatbot. Zandee blijft optimistisch over de praktische nut van RefGPT, al erkent hij dat geen enkele chatbot alle vragen zal beantwoorden en dat ontwikkeling en bijhouden lastig blijven.