Recensieoverzicht musical Willem van Oranje: 'Een feest voor het oog'

In dit artikel:

De nieuwe musical Willem van Oranje vertelt het levensverhaal van Willem de Zwijger en ging recent in première in een speciaal opgetuigd theater in Delft. Regisseur en scriptschrijver Theu Boermans leverde een groots, technisch spektakel dat recensenten over het algemeen positief stemmen en vaak naast Soldaat van Oranje geplaatst wordt. Joris Willem Smit speelt de hoofdpersoon; zijn acteerwerk wordt geroemd om subtiliteit en geloofwaardigheid, ook al is hij geen zware zangstem. Belangrijke bijrollen worden ingevuld door spelers als Sofia Ferri, Lieke van den Broek (Anna van Saksen) en Matteo van der Grijn (Lumey).

De voorstelling blinkt uit in vormgeving: een ronddraaiende zaal, enorme decors en filmische projecties op reusachtige schermen creëren veldslagen, zeeslagen, een doorgebroken dijk, onthoofdingen en stromend water. Techniek en toneel lopen bijna naadloos in elkaar over; slowmotiongevechten, massascènes en een voelbaar kanongebulder maken het visueel en auditief indrukwekkend. Voor veel recensenten staat die productiehuishouding ten dienste van de inhoud, en de energie van de grote cast wordt genoemd als pluspunt.

Tegelijkertijd krijgen sommige aspecten kritiek. Meerdere recensenten vinden de eerste helft te lang en vol complexe, soms verwarrende historische details en personages; de opeenvolging van onderhandelingen en veldslagen kan eentonig worden. De Volkskrant noemt het spektakel esthetisch knap maar dramatisch afstandelijk: de massascènes bemoeilijken emotionele betrokkenheid bij de personages. De Telegraaf vraagt zich af of het religieuze strijdpunt — vrijheid van godsdienst — voor een publiek van nu voldoende helder en relevant overkomt.

Beoordelingen variëren: NRC, Trouw en AD geven vier sterren, De Telegraaf drie en de Volkskrant twee. Al met al is Willem van Oranje een visueel en technisch indrukwekkende historische musical die veel te bieden heeft voor liefhebbers van groots theater, maar die volgens critici soms ten koste gaat van dramatische diepgang en narratieve helderheid. Voor wie geschiedenisles op een theatrale manier wil aanvullen, is het een aantrekkelijke ervaring; wie vooral menselijke ontplooiing zoekt, kan minder verzadigd zitten.