Rabobank analyse: Prijsstijgingen door conflict Midden-Oosten houden jaren aan

In dit artikel:

De aanhoudende onrust in het Midden-Oosten zal Nederlandse huishoudens langer en dieper raken dan de directe hogere benzine- en energierekening doet vermoeden: analyses van RaboResearch en opmerkingen van economen bij ABN AMRO laten zien dat prijsstijgingen met een vertraging van bijna twee jaar volledig doorwerken, met een piek die naar verwachting eind 2027 voelbaar wordt.

Het effect verloopt in fasen: direct na een crisis schieten olie- en gasprijzen omhoog, wat meteen zichtbaar is aan de pomp en in de energienota. Na ongeveer drie maanden slijten die hogere inputkosten door in de industrie — grondstoffen zoals staal worden duurder — waarna de prijzen van consumentengoederen zoals elektronica, witgoed en auto’s stijgen.

Een belangrijke versneller is de arbeidsmarkt: hogere kosten van levensonderhoud leiden tot loonaanvragen van vakbonden; werkgevers in met name de dienstensector berekenen die extra loonkosten door aan klanten. Sectoren als horeca zijn daardoor dubbel getroffen — door duurdere energie, duurdere inkoop en hogere personeelskosten.

Nederland is extra kwetsbaar omdat het nog bezig is de energieschok uit 2022 te verwerken; de actuele inflatie van circa 2,4% zou daardoor kunnen oplopen richting ongeveer 3%. Historisch normaliseren energieprijzen als de geopolitieke situatie rustiger wordt, maar huishoudens moeten rekening houden met een langdurige periode van prijsdruk die zijn hoogtepunt pas over anderhalf tot bijna twee jaar bereikt.