PVV-stemmers niet meer zo enthousiast over asielwetten oud-minister Faber
In dit artikel:
Het kabinet-Schoof heeft twee ingrijpende asielwetten ingediend die het aantal mensen dat naar Nederland komt moeten terugdringen. De voorstellen zijn door voormalig PVV-minister Faber ingediend en in de Tweede Kamer behandeld door VVD’er Van Weel en BBB’er Keijzer; CDA-minister Bart van den Brink presenteert en verdedigt ze binnenkort in de Eerste Kamer.
De eerste regeling, de zogeheten asielnoodmaatregelenwet, beperkt onder meer gezinshereniging en schaft de permanente verblijfsvergunning af. Asielzoekers die mogen blijven, krijgen voortaan alleen tijdelijke verblijfsvergunningen; na drie jaar wordt heroverwogen of verlenging mogelijk is. Een omstreden wijziging maakte het in een eerdere Kamerstemming bijna mogelijk om illegaal verblijf strafbaar te stellen, inclusief maatregelen tegen mensen die illegalen helpen. Met een novelle is verduidelijkt dat hulpverlening — denk aan een kop soep van het Leger des Heils — toegestaan blijft, maar illegaal verblijf zelf blijft strafbaar.
De tweede wet introduceert een tweestatusstelsel: onderscheid tussen mensen die vervolging ondervinden vanwege bijvoorbeeld seksuele oriëntatie of religie, en vluchtelingen die vertrekken door oorlog of (natuur)geweld. Voor de laatste groep gelden minder rechten en de mogelijkheid tot terugkeer zodra de situatie in het land verbetert; die tweedeling bestaat nu nog niet.
Diverse deskundigen en uitvoeringsinstanties, waaronder de Raad van State, uiten stevige kritiek. Zij vinden dat niet voldoende is aangetoond dat de maatregelen daadwerkelijk de instroom verminderen en twijfelen aan de juridische houdbaarheid. Ook wijzen zij op extra werkdruk voor al overbelaste organisaties zoals de IND en op de verwachting van meer rechtszaken.
Publieke steun blijft volgens een RTL-peiling groot (ongeveer zeven op de tien Nederlanders), maar onder PVV-kiezers is het vertrouwen afgenomen: waar vorig jaar nog 83% dacht dat de wetten zouden werken, is dat nu 61%, en het aandeel twijfelaars binnen die groep steeg van 30% naar 52%. Bij achterbannen van D66 en CDA is de overtuiging juist toegenomen, deels door een andere samenstelling van kiezers sinds de verkiezingen.
Politiek lijkt aannemelijk dat de wetten de Eerste Kamer passeren: VVD zal waarschijnlijk instemmen, CDA zeer waarschijnlijk ook, D66 heeft al aangekondigd tegen te stemmen. De doorslag kan komen van eenmansfracties in de senaat, waarvan enkele afkomstig zijn van rechtse partijen en geneigd zijn de voorstellen te steunen. Van den Brink voert achter de schermen overleg met deze senatoren, maar volgens politieke verslaggever Floor Bremer blijft het spannend tot de definitieve stemming over anderhalve week, mede vanwege zorgen over de uitvoerbaarheid van de snel opgestelde wetten.